Proces diagnozy ADHD (Zaburzenia Deficytu Uwagi z Hiperaktywnością) u dorosłych obejmuje kilka kroków. Ważne jest, aby skonsultować się z lekarzem lub specjalistą zajmującym się zdrowiem psychicznym, takim jak psychiatra, psycholog lub neuropsycholog. Oto ogólny opis procesu diagnozy ADHD u dorosłych:

Wywiad kliniczny: Lekarz lub specjalista przeprowadzi szczegółowy wywiad, w którym omówicie objawy, problemy i dolegliwości, które zgłaszasz. Będzie pytał o historię Twojego rozwoju, objawy ADHD, które obserwujesz u siebie oraz jak wpływają one na Twoje codzienne funkcjonowanie. Ważne jest, abyś był szczery i dokładnie opisywał swoje doświadczenia.

Wywiad z bliskimi: Czasami lekarz może poprosić o informacje od bliskich osób, takich jak partner, rodzic lub członek rodziny, aby uzyskać dodatkowe spostrzeżenia na temat Twojego zachowania i objawów ADHD. To może pomóc w potwierdzeniu lub uzupełnieniu Twoich własnych obserwacji.

Ocena objawów: Lekarz lub specjalista przeprowadzi ocenę objawów ADHD, korzystając z różnych narzędzi diagnostycznych, takich jak kwestionariusze i skale oceny. Te narzędzia pomagają w ocenie występowania objawów ADHD i ich nasilenia w różnych obszarach życia.

Wykluczenie innych przyczyn: Ważne jest, aby wykluczyć inne potencjalne przyczyny objawów, które mogą przypominać ADHD. Lekarz może zbadać, czy objawy nie są wynikiem innych zaburzeń psychicznych, takich jak depresja, lęki czy zaburzenia snu. Może również być konieczne przeprowadzenie badań dodatkowych, aby wykluczyć ewentualne przyczyny fizyczne.

Obserwacja i dokumentacja: W niektórych przypadkach lekarz może zalecić prowadzenie dziennika objawów, abyś mógł śledzić swoje doświadczenia i obserwacje na temat ADHD przez określony okres czasu. To może dostarczyć dodatkowych informacji i dowodów, które pomogą w procesie diagnozy.

Porównanie z kryteriami diagnostycznymi: Na podstawie zebranych informacji lekarz porówna Twoje objawy i dolegliwości z kryteriami diagnostycznymi ADHD, takimi jak DSM-5 (Diagnostyczny i Statystyczny Manual Zaburzeń Psychicznych). Jeśli spełniasz wystarczającą liczbę kryteriów, zostanie postawiona diagnoza ADHD.

Diagnoza ADHD jest procesem wielopoziomowym i bierze w nim udział psycholog oraz psychiatra. Zbierany jest wywiad kliniczny aby sprawdzić jakie są objawy, jak dana osoba funkcjonuje. Może również być potrzeba zebranie informacji od innych osób jak rodzina czy nauczyciele. Przeprowadzane są testy diagnostyczne, wykluczane inne zaburzenia oraz może być również skierowanie na inne badania, np. neuropsychologiczne.

Służę pomocą, Edyta Kwiatkowska psycholożka

Dzień dobry. Proces diagnozy ADHD u dorosłych jest wieloetapowy i opiera się głównie na szczegółowym wywiadzie klinicznym, a nie na jednym teście. Zazwyczaj rozpoczyna się od konsultacji z psychiatrą lub psychologiem klinicznym, którzy zbierają dokładne informacje o obecnych trudnościach, takich jak problemy z koncentracją, impulsywność, organizacja czy regulacja emocji. Bardzo ważnym elementem jest analiza historii z dzieciństwa, ponieważ objawy ADHD muszą być obecne już przed 12 rokiem życia, nawet jeśli nie były wtedy rozpoznane. W tym celu często omawia się funkcjonowanie szkolne, relacje, zachowanie w domu, a czasem prosi się o wgląd w stare świadectwa lub informacje od bliskich. W procesie diagnozy stosuje się również standaryzowane kwestionariusze i skale przesiewowe, które pomagają ocenić nasilenie objawów, ale same w sobie nie są wystarczające do postawienia diagnozy. Specjalista musi także wykluczyć inne przyczyny podobnych objawów, takie jak zaburzenia lękowe, depresja, zaburzenia osobowości, problemy ze snem czy skutki przewlekłego stresu. Często diagnoza obejmuje więcej niż jedno spotkanie, a jej celem jest zrozumienie całościowego obrazu funkcjonowania, a nie tylko nadanie etykiety. Po zakończeniu procesu pacjent otrzymuje informację zwrotną, w której omawia się, czy kryteria ADHD są spełnione oraz jakie formy leczenia lub wsparcia są najbardziej adekwatne, na przykład farmakoterapia, psychoterapia lub psychoedukacja.

Pozdrawiam, Dagmara Łuczak psycholog