Jak przezwyciężyć lęk przed jedzeniem po zatruciu pokarmowym? Strategie i techniki

Dzień dobry,

dobre efekty w Pana sytuacji może przynieść terapia w podejściu EMDR. Praca mogłaby wiązać się z przepracowaniem negatywnych wspomnień związanych z zatruciami i ich nieprzyjemnymi konsekwencjami, a także z obecnie pojawiającym się lękiem. W ramach naszego ośrodka, zapraszamy na wizytę do mgr Michaliny Markowskiej, która pracuje również w tym podejściu.

Pozdrawiamy serdecznie

Zespół Poradni Sentire

Drogi Andrzeju,
jak najbardziej terapia może pomóc w powrocie do przyjemności płynącej z jedzenia (mam bowiem nadzieję, że konsultowałeś kwestię tak licznych zatruć z lekarzem?).  Są oczywiście pewne sposoby, które mógłbyś stosować już teraz - np. jedzenie w towarzystwie bliskiej, pełnej zaufania osoby, która sama ma życzliwy stosunek do jedzenia i jak największa dbałość o to, byś sam przyrządzał jedzenie i by było ono wizualnie apetyczne. Ale może warto przyjrzeć się tematowi w gabinecie? Niekiedy najlepsze techniki i sposoby powstają spontanicznie w czasie terapii, kiedy zdobywamy zaufanie do terapeuty/tki. A w Twoim przypadku zaufanie zdaje się mieć duże znaczenie.

Powodzenia,
Paweł Franczak

Dzień dobry, 

Panie Andrzeju, przykro mi z powodu trudności, jakie się u Pana pojawiły. Tak jak Pan pisze, Pana obawy dotyczące jedzenia oraz posiłków warto potraktować poważnie i zająć się nimi, nim eskalują wpływając destrukcyjnie na Pana zdrowie psychiczne oraz fizyczne. Wspaniale, że wyłapał Pan te sygnały na wczesnym etapie. 

Oczywiście, jak najbardziej terapia może być tu bardzo skutecznym rozwiązaniem! W terapiach zaburzeń jedzenia/odżywiania się, ale także lęku, skuteczne są nurty zarówno poznawczo-behawioralny, jak i psychodynamiczny. Jeśli pyta Pan o konkretne techniki, które można także wykorzystywać poza sesjami w domu, może być Panu bliższe podejście poznawczo-behawioralne. Psychoterapeutę (online lub stacjonarnie) może znaleźć Pan na tym portalu poprzez wyszukiwarkę lub też formularz doboru. Ważne, aby wybrana przez Pana osoba miała ukończone tytułem magistra studia psychologiczne oraz 4-letnie szkolenie psychoterapeutyczne. 

Życzę Panu wszystkiego dobrego!
Pozdrawiam serdecznie
Joanna Łucka 
psycholożka

Panie Andrzeju,

To, co Pan opisuje, brzmi naprawdę trudne i jednocześnie bardzo zrozumiałe. Po kilku zatruciach pokarmowych, które mogły być traumatycznym doświadczeniem, Pana organizm i umysł zaczęły chronić Pana przed podobnymi sytuacjami. Strach przed jedzeniem, który się pojawił, to sposób Pana ciała na sygnalizowanie: „Uważaj, coś może być zagrożeniem”. Jednak w dłuższej perspektywie ten mechanizm obronny zaczął ograniczać Pana codzienność i radość z życia.

Pierwszym krokiem do odbudowania zdrowej relacji z jedzeniem jest przyjęcie, że to, co Pan teraz przeżywa, jest normalne i można nad tym pracować. Ważne, że zauważa Pan problem i chce coś zmienić – to już duży krok naprzód. Terapia może być bardzo skutecznym rozwiązaniem, pomaga ona przepracować lęki i zmienić sposób, w jaki o nich myślimy. Terapeuta mógłby pomóc Panu stopniowo oswajać się z jedzeniem i wypracować zdrowsze schematy myślowe.

Jeśli chodzi o techniki, które może Pan wypróbować samodzielnie, oto kilka pomysłów:

Stopniowe oswajanie lęku – Warto zacząć od spożywania potraw, które uznaje Pan za bezpieczne, i powoli poszerzać swoje menu o nowe dania, jedząc je w małych ilościach w kontrolowanym środowisku. To może pomóc odbudować poczucie bezpieczeństwa.

Uważne jedzenie – Skupienie się na zmysłach podczas posiłku: wyglądzie, zapachu, smaku. Spożywanie posiłków w spokojnym tempie i obserwowanie reakcji organizmu, zamiast automatycznego zakładania, że coś pójdzie nie tak, może być bardzo pomocne.

Praca z myślami – Kiedy pojawiają się niepokojące myśli („A co, jeśli znowu się zatruję?”), warto zastanowić się, na ile są one prawdopodobne i jakie dowody przemawiają za tym, że jedzenie, które Pan spożywa, jest bezpieczne.

Relaksacja – Ćwiczenia oddechowe, medytacja lub inna forma relaksacji mogą pomóc w redukcji napięcia przed posiłkiem.

Proszę pamiętać, że w procesie odbudowy relacji z jedzeniem nie musi Pan być sam. Wsparcie terapeuty, a czasem nawet bliskich osób, może bardzo pomóc. Może Pan zacząć od rozmowy z psychologiem, który pomoże opracować indywidualny plan działania. To, że chce Pan odzyskać radość z jedzenia, pokazuje, jak ważne jest dla Pana zdrowie i jakość życia – i to już jest piękny motywator do zmian.

Życzę wszystkiego dobrego,

psycholog

Emilia Jędryka

Panie Andrzeju, 

Pana problem jest bardzo konkretną odpowiedzią organizmu na doznane nieprzyjemne doświadczenia – to klasyczny mechanizm lęku, który wykształcił się jako próba ochrony przed kolejnym zatruciem. Fakt, że kiedyś kochał Pan jedzenie, jest świetnym prognostykiem, ponieważ oznacza, że ma Pan do czego wracać. Terapia, zwłaszcza w nurcie poznawczo-behawioralnym, jest w tym przypadku niezwykle skuteczna, ponieważ pozwala „odczarować” lęk poprzez stopniowe oswajanie się z produktami, które Pan odrzucił, oraz naukę rozróżniania rzeczywistego zagrożenia od nadmiarowej czujności mózgu. Może Pan zacząć od techniki małych kroków: wprowadzania jednego „bezpiecznego” produktu, którego jest Pan pewien, i powolnego rozszerzania menu w kontrolowanych warunkach np. w domu, co pozwoli Pana układowi nerwowemu powoli odzyskać zaufanie do jedzenia i poczucie bezpieczeństwa.

Powodzenia!

Bożena Nagórska