Lekcja 2 z 3Za darmo
Czemu myśli czasem kłamią
Zrozumiesz, czym są automatyczne myśli, dlaczego tak łatwo traktujemy je jak fakty i jak wpływają na emocje, zachowania oraz reakcje z ciała.
Jak często zauważasz myśl, która pojawia się między sytuacją a Twoją reakcją?
Tomek
Tomek wszedł rano do biura i minął szefa na korytarzu. Powiedział cicho: Dzień dobry, ale szef przeszedł obok i nie odpowiedział.
Przez kilka kolejnych godzin Tomek wracał myślami do tej sceny. Na pewno jest ze mnie niezadowolony. Może zrobiłem coś źle. Pewnie już wie, że nie nadaję się do tego projektu.
Do południa był spięty, unikał kontaktu z szefem i kilka razy sprawdzał ostatnie wiadomości służbowe, szukając potwierdzenia, że coś poszło nie tak. Później okazało się, że szef spieszył się na pilne spotkanie i był pochłonięty rozmową telefoniczną.
Tomek przeżył silną reakcję nie na podstawie samego faktu, ale na podstawie tego, co jego umysł dopowiedział do sytuacji.
Kliknij głos, aby zobaczyć, co mógłby powiedzieć.
„Skoro nie odpowiedział, to pewnie jest źle. Zaraz będą konsekwencje.”
W modelu ABC konsekwencja, czyli C, to nie tylko sama emocja, ale także: - to, co dzieje się w ciele (reakcje z ciała, np. napięcie brzucha, kołatanie serca), - oraz to, co robisz pod wpływem tej interpretacji (Twoje zachowanie, np. unikanie szefa). U Tomka mogło to wyglądać tak: niepokój i wstyd, napięcie w brzuchu lub klatce piersiowej, unikanie kontaktu z szefem i ciągłe analizowanie sytuacji.
Czym są myśli automatyczne?
Pojawiają się szybko
Wyskakują niemal od razu po sytuacji. Tomek nie planował pomyśleć: szef jest niezadowolony - ta interpretacja pojawiła się automatycznie.
Brzmią przekonująco
Umysł często podaje je jak pewnik, a nie jak jedną z możliwych wersji wydarzeń. Dlatego łatwo pomylić myśl z faktem.
Uruchamiają reakcję C
To właśnie one często wpływają na emocje, zachowania i reakcje z ciała. Gdy zmienia się interpretacja, reakcja może stać się mniej intensywna.
Myśl automatyczna często brzmi jak fakt, ale w modelu ABC traktujemy ją jak hipotezę, którą można sprawdzić.
Szef nie odpowiedział Tomkowi na dzień dobry. Co w modelu ABC jest elementem B?
Kliknij pojęcie po lewej, potem pasujący opis po prawej.
Pojęcie
Opis
Co wpływa na nasze interpretacje?
Kliknij każdą warstwę - odkryj, co kryje się głębiej.
Kliknij pojęcie po lewej, potem pasujący opis po prawej.
Pojęcie
Opis
Pytania, które warto sobie zadać, żeby pogłębić temat lekcji.
- Jak odróżnić myśl automatyczną od faktu?
- Czym są zniekształcenia poznawcze?
- Dlaczego jedna sytuacja może wywołać różne emocje?
- Jak znaleźć myśl B, jeśli pojawia się bardzo szybko?
W aplikacji TwójPsycholog możesz zadać te pytania asystentowi AI i od razu dostać odpowiedź.
Nie musisz wierzyć w każdą myśl, która się pojawia.