Aplikacja TwójPsycholog — wsparcie, które masz zawsze pod ręką

📲 Pobierz aplikację i zadbaj o siebie na własnych zasadach

Dostępne w Google PlayPobierz w App Store

Atak paniki w nocy: dlaczego lęk budzi Cię o trzeciej nad ranem

Nocny atak paniki wyrywa ze snu bez żadnego snu, bez powodu i bez ostrzeżenia. Sprawdź, czym różni się od lęków nocnych, dlaczego przychodzi akurat wtedy, gdy nic się nie dzieje, i co robić w środku nocy.

Co się właściwie dzieje, gdy budzisz się w panice

Nocny atak paniki wyrywa ze snu w pełnej gotowości bojowej: serce wali, brakuje powietrza, ciało jest mokre, a głowa próbuje znaleźć powód. Powodu nie ma. Nie było koszmaru, nie było hałasu, nie było myśli, która to uruchomiła.

To zaskoczenie jest źródłem największego lęku. Za dnia można sobie powiedzieć, że atak wywołało zmęczenie albo tłok w metrze. W nocy nie ma czego obwinić, więc podejrzenie pada na ciało. Stąd bierze się typowa myśl: skoro nic się nie działo, to znaczy, że dzieje się coś ze mną.

Nocne ataki nie są rzadkim wariantem problemu. Wśród osób z zaburzeniem lękowym z napadami paniki nawet siedem na dziesięć doświadcza także napadów nocnych. Jeśli to Twój przypadek, jesteś w większości, a nie w dziwnym wyjątku.

To nie są koszmary ani lęki nocne

Warto rozróżnić dwie rzeczy, które w opowieści brzmią podobnie, a wymagają czego innego.

  • Lęk nocny (night terror) to parasomnia. Osoba może krzyczeć, zrywać się, biegać po pokoju, a przy tym pozostaje śpiąca. Rano zwykle nic nie pamięta. Częściej dotyczy dzieci.

  • Nocny atak paniki budzi. Jesteś przytomny_a, wiesz, co się dzieje, pamiętasz wszystko następnego dnia i często długo nie możesz ponownie zasnąć.

Różnica sprowadza się do świadomości. Jeśli pamiętasz przebieg i byłeś_aś obudzony_a, to nie był lęk nocny. Koszmar też odpada, jeśli nie było żadnej treści snu, tylko nagłe przebudzenie w strachu.

Dlaczego akurat w nocy, skoro nic się nie dzieje

Ciało nie wyłącza się na noc. Przechodzi przez fazy snu, zmienia oddech, tętno i napięcie mięśni. W czasie tych przejść zdarzają się drobne zmiany w organizmie, które za dnia nie zostałyby zauważone.

W nocy nie ma nic, co odciągałoby uwagę. Nie ma pracy, rozmowy, telefonu. Jest ciemność i ciało. Układ, który u osób z napadami paniki reaguje na sygnały z wnętrza organizmu wyjątkowo czujnie, dostaje pełne pole. Przyspieszone tętno przy zmianie fazy snu zostaje odczytane jako zagrożenie, a odczytanie zagrożenia wyrzuca adrenalinę, która przyspiesza tętno jeszcze bardziej.

To zamyka pętlę w kilka sekund, zanim zdążysz się w ogóle rozbudzić. Dlatego napad wydaje się przychodzić znikąd. Nie przychodzi znikąd, tylko z sygnału, którego nie miałeś_aś szansy świadomie zarejestrować.

Co robić w środku nocy

Cel nie brzmi „przerwać atak". Cel brzmi przeczekać go bez dokładania paliwa.

    1
  1. Usiądź i zapal małe światło. Nie po to, żeby coś zrobić, tylko żeby przerwać leżenie w ciemności i wsłuchiwanie się w siebie.

  2. 2
  3. Wydłuż wydech. Nie chodzi o głębokie wdechy, bo one przy szybkim oddechu nasilają zawroty głowy. Chodzi o to, żeby wydech był dłuższy niż wdech.

  4. 3
  5. Daj uwadze coś zewnętrznego. Nazwij pięć rzeczy, które widzisz w pokoju, i cztery, które słyszysz. To nie magia, tylko przeniesienie uwagi z ciała na otoczenie.

  6. 4
  7. Nie mierz tętna i nie sprawdzaj godziny. Obie te czynności są sprawdzaniem, a sprawdzanie utrzymuje czujność.

  8. 5
  9. Wstań, jeśli nie możesz zasnąć. Po kilkunastu minutach czuwania przejdź do innego pomieszczenia i zrób coś spokojnego przy przygaszonym świetle. Wróć, gdy poczujesz senność.

Czego nie robić po ataku

Najwięcej szkody robią rzeczy, które przynoszą ulgę tej jednej nocy, a wzmacniają problem na kolejne tygodnie.

Odkładanie pójścia spać. Po dwóch nocnych atakach łóżko zaczyna kojarzyć się z zagrożeniem, więc siedzi się do drugiej. Skutkiem jest niedobór snu, który zwiększa reaktywność układu nerwowego, czyli dokładnie to, co odpala napady.

Spanie przy zapalonym świetle albo tylko w czyjejś obecności. Jako doraźna pomoc jest w porządku. Jako reguła staje się warunkiem, bez którego sen przestaje być możliwy.

Ciągłe sprawdzanie ciała. Mierzenie pulsu, ciśnienia i szukanie objawów w telefonie utrzymuje uwagę skierowaną do wewnątrz, a właśnie ta uwaga uruchamia napady.

Kiedy warto pójść po pomoc

Jeden nocny atak zdarza się wielu osobom i nie wymaga leczenia. O zaburzeniu mówimy, gdy napady się powtarzają, a przez co najmniej miesiąc towarzyszy im obawa przed kolejnym albo zmiana zachowania: unikanie snu, miejsc, wysiłku czy samotnych wieczorów.

Przy pierwszym epizodzie z silnymi objawami ze strony serca warto zrobić podstawowe badania i wykluczyć przyczyny medyczne, między innymi nadczynność tarczycy. To nie jest brak zaufania do siebie, tylko normalna kolejność. Kiedy przyczyny somatyczne są wykluczone, leczeniem pierwszego wyboru jest terapia poznawczo behawioralna, a napady paniki należą do lepiej reagujących na nią problemów.

Specjaliści pracujący z osobami doświadczającymi lęku napadowego

Przedstawiamy wyselekcjonowaną grupę doświadczonych psychologów i psychoterapeutów, którzy specjalizują się w pracy z osobami zmagającymi się z lękiem napadowym. Nasi specjaliści stosują sprawdzone metody terapeutyczne, pomagając skutecznie radzić sobie z objawami i poprawić jakość życia.

Dowiedz się więcej

Zrozumienie to pierwszy krok do poprawy. Przeczytaj inne, powiązane, merytoryczne artykuły które przygotowaliśmy dla Was wspólnie z naszymi Specjalistami_tkami.

Ataki paniki - jakie są przyczyny, objawy i dlaczego warto szukać pomocy?

Doświadczasz nagłych, silnych ataków lęku bez zrozumiałego dla Ciebie lub otoczenia powodu? Poznaj objawy, przyczyny i skuteczne metody leczenia, które pomogą Ci odzyskać kontrolę nad swoim samopoczuciem.

Czytaj więcej

Ile trwa atak paniki i dlaczego nie może trwać w nieskończoność

Napad paniki osiąga szczyt w ciągu kilku minut i to nie jest pocieszenie, tylko cecha wpisana w kryteria diagnostyczne. Sprawdź, co dzieje się w ciele minuta po minucie, dlaczego jednym atak zdaje się trwać godzinę i co realnie go skraca.

Czytaj więcej

Atak paniki i agorafobia: Co je łączy i jak sobie z nimi radzić?

Poznaj związek między atakami paniki a agorafobią, zrozum mechanizmy lęku i odkryj skuteczne strategie radzenia sobie. Dowiedz się, kiedy szukać profesjonalnej pomocy.

Czytaj więcej

Atak paniki czy zawał? Jak odróżnić i kiedy jechać na SOR

To pytanie zadaje sobie większość osób przy pierwszym napadzie i nie jest przesadą. Sprawdź, które objawy pokrywają się w obu przypadkach, co naprawdę różni panikę od problemu z sercem i dlaczego przy pierwszym epizodzie zawsze trzeba to sprawdzić.

Czytaj więcej

Nie każdy atak paniki wygląda tak samo: warianty, których nie widać na liście objawów

Napad z trzema objawami, napad bez śladu strachu i napad, w którym liczy się tylko duszność. Sprawdź, czym różnią się warianty ataku paniki i dlaczego to rozróżnienie decyduje o tym, czy dostaniesz właściwe rozpoznanie.

Czytaj więcej

Leki na ataki paniki: dlaczego pierwsze dni bywają gorsze i czemu benzodiazepiny nie są pierwszym wyborem

W metaanalizie sieciowej benzodiazepiny wypadły najlepiej pod względem skuteczności i tolerancji, a wytyczne i tak stawiają na pierwszym miejscu antydepresanty. Sprawdź, skąd bierze się ta różnica i co dzieje się w pierwszych tygodniach leczenia.

Czytaj więcej

Zaburzenia lękowe - przyczyny, objawy i skuteczne wsparcie

Zaburzenia lękowe, potocznie zwane nerwicą, to powszechny problem zdrowia psychicznego wpływający na jakość życia. Omawiamy objawy, przyczyny i metody leczenia. Sprawdź, jak rozpoznać sygnały ostrzegawcze i znaleźć profesjonalną pomoc.

Czytaj więcej

GAD – co to jest? Objawy, przyczyny, metody leczenia

GAD charakteryzuje się nadmiernym, trudnym do kontrolowania niepokojem. Zaburzenie dotyka miliony ludzi na całym świecie, znacząco wpływając na codzienne funkcjonowanie. Właściwa diagnoza i terapia pozwalają skutecznie kontrolować objawy GAD.

Czytaj więcej

Fobia - rodzaje, objawy, jak sobie z nią radzić?

Czy zmagasz się z nieadekwatną, nadmierną obawą, która utrudnia Ci codzienność? Czy dotyczy ona przedmiotu lub sytuacji? Może to być fobia swoista. Istnieją jednak skuteczne metody jej leczenia. Poznaj rodzaje fobii, objawy i sposoby radzenia sobie.

Czytaj więcej

Nerwica – przyczyny, objawy i metody leczenia

Nerwica stanowi powszechne zaburzenie psychiczne, które potrafi znacznie zakłócić normalny rytm życia. Dowiedz się czym jest, jakie są objawy, jak można ją leczyć i wspierać siebie!

Czytaj więcej

Emetofobia: Skąd bierze się paniczny lęk przed wymiotami?

Poznaj przyczyny, objawy i skuteczne metody radzenia sobie z emetofobią, czyli lękiem przed wymiotami. Dowiedz się, kiedy warto szukać pomocy specjalisty.

Czytaj więcej

Leki na zaburzenia lękowe – czy farmakoterapia to dobre rozwiązanie?

Życie w ciągłym napięciu i lęku bywa niezwykle wyczerpujące. Farmakoterapia często stanowi fundament, na którym można odbudować poczucie bezpieczeństwa, a skuteczne leki na zaburzenia lękowe przywracają chemiczną równowagę w mózgu.

Czytaj więcej

Nerwica – czym jest, jakie ma objawy i jak się rozwija?

Nerwica to termin określający grupę zaburzeń lękowych. Wpływa na samopoczucie psychiczne i fizyczne, obniżając jakość życia. Warto dowiedzieć się, jak ją rozpoznać, by móc skutecznie szukać pomocy.

Czytaj więcej

Warto przeczytać

Najtrudniejsze to zacząć szukać. Gratulujemy! Sprawdź naszego Bloga, a także Forum Psychologiczne! Znajdziesz tam merytoryczne artykuły, odpowiedzi Specjalistów_ek, praktyczne przykłady i wskazówki oraz wiele inspiracji.

Nagły lęk i drżenie ciała przed snem - możliwe ataki paniki, jak sobie radzić do wizyty u psychiatry?

Od ok. 3 miesięcy zmagam się z takim problemem. 

Gdy położę się spać po ok. 2-3 minutach nagle zaczynam odczuwać taki silny lęk, zaczyna drżeć moim ciałem, serce szybko bije, czuje niepokój. Czuję jakbym była w innym świecie, nie wiem co się ze mną dzieje. Czy to mogą być ataki paniki? Dodam, że te objawy przyszły do mnie tak "z dnia na dzień". Wizytę u psychiatry mam dopiero na 7 stycznia. 

Wcześniej nie dało rady się nigdzie zarejestrować. 

Zaznaczę, że każdego dnia biorę też hydroksyzynę, aby wyciszyć się, czy opanować lęk, jednak to nie pomaga. 

Co może być przyczyną takich objawów? 

Jak sobie z tym poradzić, aż do stycznia?

Z dnia na dzień taki lęk w nocy trwa coraz dłużej i ciężko zasnąć, nawet po wzięciu leku na uspokojenie.

10
Fobia społeczna, ataki paniki i lęk przed lekami - jak sobie poradzić?

Dzień dobry, mam prawie 25 lat, mam fobię społeczną od dziecka, doświadczam epizodów depresyjnych, mam część symptomów agorafobii, od półtora roku zaczęłam doświadczać ataków paniki i stają się one częstsze, częściej się samookaleczam, do tego prawdopodobnie mam zaburzenie osobowości borderline (nie byłam jeszcze badana testami, ale 2 psychologów, psychiatra i inny lekarz mi tak powiedzieli). Jestem w terapii od ponad roku, ale ostatnio jest tylko gorzej. Dużo zmian nastąpiło w moim życiu, w tym ukończenie studiów, coming out po prawie dekadzie ukrywania się, mam zamieszkać bez rodziców w maju (mam zamieszkać z moją dziewczyną), ale pozostaję bez pracy. Nigdy nie pracowałam. 

Boli mnie to, że wszyscy oskarżają mnie o lenistwo, a ja jestem przerażona nawet, by rozmawiać na temat pracy, nawet jak nie o mnie chodzi. Czasem dosłownie mnie paraliżuje, nie mogę się ruszyć, nic powiedzieć, tylko czuję, jak cała się trzęsę. 

Okropnie boję się ludzi. Do tego przeraźliwie boję się być sama. Boję się wszystkiego, co jest z pracą związane do tego stopnia, że czuję, że nie mogę oddychać lub robię się agresywna. 

Moja sytuacja domowa się pogorszyła przez to jeszcze bardziej. Boję się pracować gdziekolwiek, ale jeszcze bardziej boję się pracować w zawodzie, ale jednocześnie tego chcę. 

Boję się też najczęściej przyznawać do tego, kim jestem a jestem psychologiem, bo czuję jak wtedy zmienia się sposób, w jaki inni na mnie patrzą. Czuję się tak ze strony różnych ludzi, też ze strony innych psychologów, psychiatrów, terapeutów, bo się boję, że znowu, po raz n-ty to usłyszę, że powinnam być jakaś, nie powinnam tego czy tamtego i że nawet nad własnym życiem nie panuję, a co dopiero innym pomagać. 

Staram się, studia z wyróżnieniem ukończyłam, dwa razy publikacje mi obiecano, pomagam ludziom czasem chociaż online, ale to i tak wszystko nie ma znaczenia, bo nadal pozostaje uwięziona w swoich problemach. 

Bardzo bałam się napisać nawet tutaj, bo boję się oceny. Wieczorem przed wigilią miałam swoją pierwszą wizytę u psychiatry i, mimo że powiedziałam, że nie chcę leków i strasznie się ich boję i tak mi je przepisała i umówiła się na następną wizytę. Wykupiłam je pod naciskiem innych. 

Wszyscy chcą, żebym je brała i nie wymyślała, a ja okropnie boję się je brać. Dostałam krople betesda (escitalopram) i mam zacząć od 1 kropelki i tak dobić do 10 dziennie, powoli skoro tak się boję, ale wcale nie boję się mniej. Nie potrafię ani myśleć o tym, ani nie myśleć o tym, że mam je brać. 

Nawet nie mogę na ten lek patrzeć. Wiele razy dziennie zaczynam o tym myśleć i robi mi się niedobrze, słabo, gorąco, ciężko mi oddychać i czuję nagłe przypływy lęku. 

Boję się wszystkich efektów ubocznych, które ten lek może wywołać, a czego najbardziej przeraża mnie to, od ilu ludzi słyszałam, że od tego przytyło i ile to było kg. 

Jak myślę o tym, że wywołuje to też często dysfunkcje seksualne (a wiem, że czasem się one utrzymują nawet po zakończeniu farmakoterapii), to też mi skręca żołądek. 

Jednak najbardziej przeraża mnie wzrost wagi. 

Moja dziewczyna (a wcześniej też rodzice) się martwi tym, co robię od ostatnich paru miesięcy, ciągle sprawdzam kalorie wszystkiego i je liczę, ciągle się ważę, kombinuję jak powstrzymać głód. Zaczęło się od tego, że dobiłam do początków otyłości w parę lat, po tym, jak miałam wcześniej wagę w normie, i teraz w końcu zaczęłam chudnąć i przeraża mnie wizja, żeby przytyć choćby trochę, a co dopiero kilkanaście czy kilkadziesiąt kg, a od wielu osób to słyszałam. Poza tym boję się nawet swojego strachu, swojej reakcji na lek zaraz po zażyciu. Pani psychiatra też zwróciła mi na to uwagę, że moje lęki wiążą się też z zażywaniem różnych substancji, np. kiedyś wzięłam xanax i akurat coś mnie zakuło w głowie po paru sekundach i zaczęłam nagle myśleć, że guz mózgu albo padaczka albo, że umrę i dostałam ataku paniki.

Tak samo było, jak dostałam znieczulenie u dentysty i jeszcze w innych przypadkach. Oczywiście rozmawiam z terapeutką o wszystkim lub o większości spraw, ale postanowiłam napisać też tutaj, bo czuję, że już nie mam siły i nie wiem, co mam robić... dużo problemów się skumulowało, a rozwiązania na nie są tylko kolejnymi problemami lub drogą do nich... 

Bardzo proszę o poradę i z góry bardzo dziękuję

1
Ataki paniki z powodu sytuacji z partnerką. Muszę się z nią zgadzać, przepraszam ją za moje własne zdanie.

Od prawie roku mam ataki paniki. Najczęściej w sytuacjach, gdy partnerka jest na mnie zła/obrażona przez co ja czuję się winna i bojąc się, że ją stracę, zaczynam zmieniać swoje zdanie/zachowanie tak, aby partnerka była dla mnie miła i żeby między nami było dobrze. 

Momentami nie rozumiem pewnych rzeczy. Gdy partnerka czegoś chce i ja też, ale ona bardziej, a z mojej strony nie ma jasnej deklaracji, że w pełni się z nią zgadzam, ale mam pewne kwestie, w których nie jestem pewna i próbuje je zakomunikować . Efekt? Dalsza rozmowa wygląda tak, że to moja wina (a przynajmniej tak to odbieram) i robi mi wyrzuty i próbuje pokazać czy przekonać do tego, żeby było po jej myśli, co kończy się tym, że ja wpadam w panikę i przepraszam ją lub staram się zrobić wszystko, żeby tylko było dobrze między nami. 

Dostawałam bardzo wiele szans od niej, muszę się ze wszystkim pilnować, bo nasz związek wisi na włosku. Mówiąc o tym, że mam problem ze sobą i moja psychika i że potrzebuje pomocy psychologa odpowiedź jest taka, że psycholodzy to mi nie pomogą, bo kiedyś ona korzystała, bo była w ciężkim dole i jej nie pomogli, tylko powiedzieli, że ma się wziąć w garść i że jak zacznę brać leki, to jak przestanę, to będzie jeszcze gorzej, bo ktoś tam tak miał. 

Dodam, że jeśli nie jest pod wpływem alkoholu, to jest super i że mnie rozumie, ale nagle zaczyna zmieniać zdanie, kiedy jest po alkoholu, wtedy jest najgorzej, ciężko mi cokolwiek powiedzieć na swoją obronę i tylko przyznanie racji, bądź zgoda na coś tam w jakimś stopniu łagodzi sytuację. 

Jestem zmęczona psychicznie, fizycznie, bo też pracuje prawie na okrągło . Nie mam siły i energii a najchętniej cały czas leżałbym w łóżku . Podczas ataku paniki potrafię bardzo mało spać, po 3h dziennie i prawie nic nie jeść podczas dnia. Czy ja się zachowuje źle i faktycznie to moja wina czy jednak jestem słaba psychicznie i poddaje się manipulacjom partnerki?

42
Ataki paniki, poczucie mdłości. Zwykle dzieje się to poza domem, chciałbym móc sobie z tym radzić.

Witam. Zmagam się z problemem związanym z atakami paniki. Znienacka zaczynam czuć mdłości ( od dziecka mam strach przed wymiotowaniem) czuję też bardzo szybkie i mocne bicie serca ( moje ciśnienie z reguły jest wysokie, ale podczas ataku paniki sięga nawet 140 uderzeń na minute) Pojawia się to najczęściej, gdy jestem poza domem i nie umiem sobie z tym poradzić, trwa około 15 minut, uspokajam się, gdy mdłości przechodzą ,bardzo mnie to krępuje. Planuje wizytę u psychologa, ale najpierw chciałbym zapytać tutaj jak mogę sobie z tym radzić.

279
Objawy wskazują na to, że doświadczam ataków paniki. Jak sobie z tym radzić?

Witam, Mam problem z atakami, nie jestem lekarzem ani specjalistą, ale według objawów podejrzewam, że mogą być to ataki paniki, ponieważ podczas tych ataków nagle nie mogę złapać w ogóle oddechu. bardzo szybko oddycham, nic do mnie nie dociera, jakby “z zewnątrz”, również mam dziwne mrowienia w rękach i kiedy już ten atak minie, okropnie się czuję zmęczona psychicznie, tak jakbym była wyprana emocjonalnie, piszę o tym, ponieważ zauważyłam. że w większości dostaje to kiedy się denerwuje lub podczas jakiegoś konfliktu - w większości dzieje się to z udziałem osób trzecich i działa to tak, że powoli jakby zaczyna coś we mnie rosnąć wraz ze zdenerwowaniem i sięga w pewnym momencie już tego stopnia, że dostaje właśnie tego ataku - czy można coś z tym zrobić? Pierwszych takich ataków doświadczyłam w wieku gimnazjalnym i dostawałam bardzo rzadko, ale teraz ostatnio zauważyłam, że coraz częściej, ponieważ ostatni taki atak miałam w grudniu zeszłego roku, a nigdy w takim odstępie czasu nie dostawałam kolejnego, co mnie martwi. że obojętnie jaka sytuacja będzie je wywoływać. Proszę o odpowiedź i z góry dziękuję za każdą

124

Bibliografia

  • American Psychiatric Association. Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders, wyd. 5 (DSM-5), kryteria napadu paniki i zaburzenia lękowego z napadami paniki (2013).

  • Cackovic, C., Nazir, S., Marwaha, R. Panic Disorder. StatPearls, National Center for Biotechnology Information (2023).

  • Cleveland Clinic. Nocturnal Panic Attacks: symptoms, causes and treatment (2022).

  • Craske, M.G., Barlow, D.H. Mastery of Your Anxiety and Panic: Therapist Guide, Oxford University Press (2007).

Powyższe informacje nie zastępują kontaktu ze specjalistą

Zobacz, którzy specjaliści udostępniają bezpłatne konsultacje psychologiczne i łatwo umów pierwszą wizytę.