Jak poradzić sobie z emocjami i wyrzutami sumienia po stracie ciąży?

Szanowna Pani, 

przede wszystkim proszę przyjąć moje najgłębsze kondolencje z powodu straty dziecka. Przeżywa Pani teraz podwójny, niewyobrażalny ból – stratę ciąży oraz potworne, niszczące poczucie winy, z którym zmaga się bardzo wiele kobiet w podobnej sytuacji.

Chcę Panią z całą mocą zapewnić - nie jest Pani okropnym człowiekiem ani złą matką. Szok, panika i przerażenie, które Pani czuła po zajściu w ciążę zaledwie 5 miesięcy po porodzie, były w pełni naturalną, biologiczną i psychologiczną reakcją Pani wycieńczonego organizmu. Miała Pani prawo czuć się niegotowa, zmęczona i pełna obaw o starszą córkę – to nie były złe myśli, to była troska odpowiedzialnej matki, która bała się, czy podoła tak ogromnemu wyzwaniu.

Myśli, nawet te najtrudniejsze i pełne lęku, nie mają mocy sprawczej. To nie Pani emocje zatrzymały serduszko dziecka – w tak wczesnym stadium ciąży decydują o tym wyłącznie czynniki niezależne od nas, najczęściej błędy genetyczne i natura, a nie stan psychiczny matki.

Zadręczanie się i chęć przepraszania dziecka to wyraz Pani ogromnej wrażliwości i miłości, która zdążyła się narodzić, a nie dowód na bycie „złą”. Pozwoliła sobie Pani na oswojenie tej sytuacji, otworzyła Pani serce, dlatego teraz ta pustka tak potwornie boli. Ma Pani pełne prawo do żałoby, do płaczu i do bycia na jakiś czas „wyłączoną z życia” – to nie odbiera Pani miłości do córki.

Jeśli te wyrzuty sumienia nie pozwolą Pani oddychać, proszę nie zostawać z tym samej. Bardzo gorąco zachęcam do kontaktu z psychologiem lub organizacjami wspierającymi kobiety po stracie, gdzie uzyska Pani profesjonalne i pełne empatii wsparcie, bez oceniania. Proszę być dla siebie łagodną – przeżyła Pani ogromną tragedię i zasługuje Pani teraz na opiekę i współczucie, a nie na karanie samej siebie.

Wszystkiego dobrego

Bożena Nagórska

Dzień dobry

 Nie jesteś okropnym człowiekiem ani złą matką. To, co przeżywasz to ogromny smutek, pustkę, ale też dręczące wyrzuty sumienia z powodu początkowo niechcianej ciąży i jest to bardzo naturalne reakcje na traumę utraty dziecka, a nie dowód na Twoją złą naturę. Twoja reakcja była ludzka i zrozumiała. 

 5 miesięcy po porodzie to bardzo krótki czas i szok, strach o radzenie sobie z dwójką, obawa o wystarczalność dla córki to naturalne reakcje. Nagła, nieplanowana ciąża to ogromny szok emocjonalny, zwłaszcza tak szybko po porodzie Psychologowie potwierdzają natrętne myśli typu „co jeśli to moja wina", „bym złym człowiekiem", „nie zasługuję na bycie mamą" to naturalny etap żałoby po poronieniu. 

Nie zabrakło Ci miłości.  To, że nie mogłaś się cieszyć ciążą na początku, nie oznacza, że nie kochałaś dziecka. Zmieniałaś nastawienie, oswajałaś myśl o dwójce, wyobrażałaś przyszłość,  to przejaw ciepła i gotowości.

Poronienie nie było Twoją winą. Czucie winy za „negatywne podejście" to częsty mechanizm żałoby, ale nie ma związku przyczynowo skutkowego między początkowymi emocjami a zatrzymaniem się serduszka.

Możesz przeprosić swoje dziecko. Nawet jeśli nie poznasz go fizycznie, możesz  napisać list do dziecka z przeprosinami i wyznaniem miłości,  stworzyć pamiątkę (zdjęcie z USG, kartę ciąży, odcisk dłoni/stopy jeśli masz), pożegnać dziecko symbolicznie gdyż to pomaga w urealnieniu. 

Zawsze warto udać się do psychologa lub psychoterapeuty, żeby porozmawiać o emocjach i uzyskać opinię, czy przeżywanie żałoby jest prawidłowe.  W razie potrzeby psycholog zasugeruje wizytę u psychiatry. Konsultacja psychiatryczna jest konieczna natychmiast, jeśli pojawiają się myśli o bezsensie życia lub myśli samobójcze. Dołącz do grupy wsparcia Wymiana doświadczeń z innymi kobietami w podobnej sytuacji jest bardzo pomocna. 

 W Polsce działają organizacje jak Nagle Sami (żałoba po poronieniu) lub forum poronilam.pl Nie „poganiaj" siebie Nie zachęcaj się do natychmiastowego powrotu do aktywności gdyż to uniemożliwia pełne przeżycie żałoby.  Pozwól sobie przeżyć smutek, sama żałoba nie ma terminu. Dzieci czują stan emocjonalny matki, a leczenie się to też troska o nich.

Wiele kobiet po poronieniu zadaje sobie pytanie: „Czy to przeze mnie?", „Czy jestem złą matką?". Psycholog Jessica Zucker, która sama poroniła, pisze, że te wyrzuty sumienia to normalny etap żałoby, a nie dowód na złą naturę.

Proszę, nie zostawaj z tym sama. Jeśli nie masz teraz możliwości dotarcia do psychologa, spróbuj chociaż napisać list do swojego dziecka, wypisz wszystkie wyrzuty, przeprosiny, miłość, którą czujesz. To pierwszy krok do urealnienia straty i rozpoczęcia żałoby.

Dzień dobry,

Widzę w Pani ogromny ból, żałobę, poczucie winy i rozpacz po stracie dziecka. Uważam, że wiele kobiet po niespodziewanej ciąży przeżywa lęk, szok i ambiwalentne emocje, to nie czyni Pani złą matką ani złym człowiekiem. Serce i psychika czasem potrzebują czasu, by oswoić zmianę a to, że później zaczęła Pani wyobrażać sobie przyszłość z tym dzieckiem, pokazuje, że rodziła się w Pani więź i miłość. Wyrzuty sumienia są dziś częścią żałoby ale nie są prawdą o Pani. Sądzę, że bardzo potrzebuje Pani teraz czułości wobec samej siebie i wsparcia, by móc ten ból bezpiecznie przeżyć.

Z pozdrowieniami,

Agnieszka Włoszycka

Dzień dobry,

czytam to i mam poczucie bardzo dużego bólu, smutku i zagubienia. Jakby obok samej straty pojawiło się jeszcze coś bardzo ciężkiego – ogromne wyrzuty sumienia wobec siebie samej.

A jednocześnie to, co Pani opisuje na początku ciąży, brzmi bardzo po ludzku i bardzo naturalnie w takiej sytuacji. 

Ciąża kilka miesięcy po porodzie może być ogromnym szokiem – fizycznym, emocjonalnym, psychicznym. Wiele kobiet w takim momencie czuje lęk, przytłoczenie, ambiwalencję, czasem nawet niechęć czy panikę. To nie oznacza braku miłości ani bycia „złą matką”. Raczej próbę poradzenia sobie z czymś, na co nie było się gotowym.

Myśli w takich momentach często przychodzą same. Szczególnie kiedy jesteśmy przeciążeni i przestraszeni. I bardzo ważne jest to, żeby powiedzieć jasno: te myśli nie mają wpływu na utrzymanie ciąży.

To wszystko potrzebuje czasu. Żałoba po stracie ciąży często nie jest czymś, co „mija szybko”. I czasem zanim pojawi się akceptacja, trzeba najpierw pozwolić sobie poczuć smutek, pustkę, złość, żal… bez ciągłego oceniania siebie.

Mam też poczucie, że bardzo potrzebuje Pani teraz współczucia wobec samej siebie. Nie tłumaczenia się z tamtych myśli, tylko zobaczenia, że była wtedy Pani przestraszoną, przeciążoną kobietą, która próbowała odnaleźć się w bardzo trudnej sytuacji.

To nie odbiera Pani prawa do żałoby ani miłości do tego dziecka.

pozdrawiam serdecznie,

Martyna Kaleta

To, co się wydarzyło, jest ogromną stratą i naturalne jest, że pojawia się smutek, pustka i chaos emocji.

Ale myśl „jestem okropną matką” to nie fakt, tylko objaw silnego żalu i poczucia winy. W CBT wiemy, że myśli z okresu lęku i paniki w ciąży nie mają wpływu na to, co się stało.

Nie musisz się karać, żeby „odpokutować” tę stratę. Teraz ważniejsze jest przeżycie żałoby i bycie dla siebie i córki tu i teraz.

Dzień dobry,

Przeżywa Pani bardzo bolesne połączenie żałoby, poczucia straty i ogromnych wyrzutów sumienia. Chciałabym w tym miejscu wyraźnie podkreślić, że lęk, panika czy ambiwalentne uczucia na początku nieplanowanej ciąży nie czynią Pani złą matką ani „okropnym człowiekiem”. Wiele kobiet po nagłej kolejnej ciąży doświadcza szoku, przerażenia i myśli „nie dam rady”, szczególnie tak krótko po porodzie. To była reakcja na ogromne przeciążenie i lęk, a nie brak miłości. Z czasem zaczęła Pani oswajać tę sytuację, wyobrażać sobie przyszłość i budować więź z dzieckiem, co pokazuje wyraźnie, że próbowała się Pani odnaleźć w tej nowej rzeczywistości. Śmierć dziecka nie wydarzyła się dlatego, że miała Pani trudne myśli czy emocje. Myśli nie mają takiej mocy sprawczej, choć poczucie winy po stracie często próbuje przekonać nas, że „mogłam kochać bardziej”, „powinnam była czuć inaczej”.

Ma Pani prawo przeżywać żałobę po utracie dziecka, nawet jeśli początek tej ciąży był pełen lęku i chaosu. Jedno nie wyklucza drugiego. Być może dziś najbardziej potrzebuje Pani nie karania siebie, ale współczucia wobec siebie samej - kobiety, która została przytłoczona sytuacją, a potem doświadczyła ogromnej straty.

Wszystkiego dobrego

Joanna Cichosz

Dzień dobry,

bardzo mnie porusza to, co Pani opisuje. Strata ciąży to ogromnie trudne doświadczenie, a kiedy towarzyszą jej jeszcze wyrzuty sumienia i myśli „to moja wina”, ten ból potrafi być jeszcze cięższy do uniesienia.

Trudne emocje, lęk, ambiwalencja czy nawet niechęć wobec nieplanowanej ciąży nie powodują obumarcia ciąży. Wiele kobiet, szczególnie gdy ciąża pojawia się niespodziewanie, bardzo szybko po porodzie lub w trudnym momencie życia, doświadcza szoku, lęku, złości, zagubienia czy sprzecznych uczuć, a to są ludzkie reakcje na ogromną zmianę, nie dowód bycia „złą matką”. Dodatkowo to, że z czasem zaczęła Pani oswajać tę myśl, wyobrażać sobie przyszłość i budować miejsce dla tego dziecka, pokazuje raczej, jak bardzo próbowała Pani się w tej sytuacji odnaleźć.

Po stracie często pojawia się potrzeba znalezienia przyczyny i bardzo łatwo skierować ból przeciwko sobie. Poczucie winy jest częstym elementem żałoby, ale to nie znaczy, że jest zgodne z faktami. I jeszcze jedna ważna rzecz, w Pani słowach wybrzmiewa ogromna surowość wobec samej siebie, a przecież znalazła się Pani w bardzo trudnej sytuacji.

Pani ogromny smutek, pustka, wyłączenie z życia, trudność w funkcjonowaniu, pokazuje, że przechodzi Pani przez bardzo obciążające doświadczenie i naprawdę nie powinna być z tym sama.

Myślę, że na tym etapie warto już poszukać wsparcia psychologa lub psychoterapeuty, najlepiej osoby pracującej z żałobą okołoporodową, stratą ciąży. Ten ciężar może być po prostu zbyt duży, by dźwigać go samotnie.

Marta Lenarczyk

Opisuje Pani sytuację bardzo trudną, ogromnej straty i bardzo intensywnych emocji w niedługim czasie. Najpierw poród i niewątpliwie ogrom emocji z nim związanych, odnajdywanie się w nowej roli mamy, a zaledwie kilka miesięcy później kolejna informacja o ciąży  zmieniająca ponownie Pani sytuacje. A teraz żałoba po nie narodzony dziecku

To co Pani opisuje jest zupełnie naturalne i zrozumiałe. 

Warto pamiętać, że  naprawdę można mieć bardzo złe myśli i być dobrym człowiekiem. Wydaje się, jakby   Pani obawiała się, że Pani wczesne myśli o 2gim dziecku je zabiły. Tak nie jest.

Pani opis brzmi też bardzo samotnie, jakby musiała Pani z tym ogromem zmian i uczuć radzić sobie sama. Jeśli ma Pani wspierająca relację z partnerem lub innymi bliskim osobami warto z tego skorzystać i dać sobie prawo do całej gamy uczuć.  Warto tez przemyśleć wsparcie psychoterapeutyczne, naprawdę nie musi, wręcz nie powinna,  Pani być  z tym sama. 

Powodzenia.