Jak radzić sobie z ADHD u matki i dziecka w samotnym wychowywaniu?

Samodzielne rodzicielstwo jest wymagające, a kiedy i mama, i dziecko mają ADHD - poziom obciążenia może być naprawdę duży. To jest kwestia układu nerwowego, który szybciej się przeciąża.
 

W takiej sytuacji kluczowe może być uproszczenie życia, a nie próba robienia wszystkiego „jak należy”. Warto znaleźć takie rozwiązania, które będą dopasowane pod konkretne osoby. Jeśli problemem jest np. gubienie kluczy - może sprawdzi się stałe miejsce, skopiowanie kluczy, specjalna sakiewka, zapasowy klucz u zaufanej osoby, lokalizator? Chodzi o zmniejszenie codziennego przeciążenia i znalezienie rozwiązań dla siebie.

Ważne jest również wsparcie dla mamy. Wyznaczenie czasu na odpoczynek, odciążenie przez bliskich, zatrudnienie pomocy domowej, ewentualna konsultacja psychiatryczna, psychoedukacja lub terapia ukierunkowana na ADHD u dorosłych.

Regulacja zaczyna się od dorosłego - kiedy mama jest mniej przeciążona, dziecku łatwiej się wyciszyć.

Na początek warto zadać sobie pytanie: co w naszej codzienności jest teraz najbardziej wyczerpujące? Od tego jednego obszaru dobrze byłoby zacząć wprowadzanie zmian.

Pozdrawiam,

Dominika Poźniak

Dzień dobry,

Dziękujemy za pytanie, aby lepiej zrozumieć sytuację, chciałabym zapytać:

Ile lat ma dziecko i jak objawia się ADHD u matki i dziecka? Czy korzystali Państwo już ze wsparcia specjalistów (psycholog, psychiatra, terapeuta)?

Jakie są największe wyzwania w codziennym funkcjonowaniu?

Na tej podstawie będę mogła udzielić bardziej dopasowanych wskazówek.

Z pozdrowieniami,

Agnieszka Włoszycka

Dzień dobry,

Niestety nie wiem, czy Pan/Pani jest również członkiem rodziny - to ma duże znaczenie dotyczące tego co można zrobić.

Myślę, że największą wartości byłaby z terapii podjętej przez matkę - terapia wpływa na zdolność do regulacji układu nerwowego oraz emocji i to wpłynęłoby dobrze na matkę oraz dziecko i ich objawy adhd. Terapia również pomogłaby rozpoznawać impulsywne zachowania, poprawiać uwagę i koncentrację, to na pewno byłoby bardzo pomocne.

Można spróbować jeszcze angażować się w aktywności fizyczną przez matkę oraz dziecko, to ma wartość regulująca. Praktyki oddechowe oraz joga pozytywnie wpływają na objawy adhd.

Życzę wszystkiego dobrego.

Tomasz Pisula 

Psychologia, psychoterapeuta 

Samotne rodzicielstwo samo w sobie bywa trudne, a w przypadku, gdy zarówno dziecko, jak i mama mają ADHD, te trudności mogą się napiętrzać. 

Kluczem byłoby rozpoczęcie leczenia - leki, psychoedukacja, być może również psychoterapia. Leki mogą pomóc w regulacji układu nerwowego, chociaż może się okazać, że wiele nie zmienią, jeśli nie wprowadzi się odpowiednich zmian w życiu, jak np. dbanie o higienę snu itp. Na to z kolei może przygotować właśnie psychoedukacja. Zaś psychoterapia może dać wsparcie mamie i pomóc w tym, by  mogła się przyglądać schematom (czasem związanym z ADHD, ale nie zawsze) pogłębiającym trudności w relacji z dzieckiem, a przede wszystkim dawać możliwość wyboru innego, nowego sposobu funkcjonowania. 

Pierwszymi krokami nawet przed skierowaniem się do specjalistów mogłoby być dbanie o higienę snu (jego odpowiednia długość i regularność, ale także wyciszanie się przed snem, unikanie ekranów, alkoholu czy ostrego światła), dbanie o ruch i zdrowe granice w korzystaniu z ekranów. 

Może się okazać, że diagnoza będzie momentem zwrotnym w jakości życia rodziny, jeśli weźmie się pod uwagę potrzeby osób z ADHD i potraktuje się je jako ważne. 

Dobry wieczór :) 

Przede wszystkim bardzo cieszy mnie to, że w przypływie wątpliwości szukasz pomocy i racjonalnych rozwiązań. Piątka dla Ciebie za to, że jesteś tym zainteresowany/zainteresowana. 

Po pierwsze warto przede wszystkim poznać czym jest ADHD, jaki jest jego charakterystyczny obraz kliniczny. Przede wszystkim to neuroatypowa praca mózgu, którą tworzą dwa filary występujące osobno lub razem z różnym natężeniem. Są to nadpobudliwość psychoruchowa oraz deficyt uwagi (trudności głównie w sferze poznawczej - spostrzeganie, pamięć, koncentracja, uważność).  Bardzo ważnym jest aby diagnoza została postawiona przez lekarza (psychiatrę lub neurologa), który przepisze odpowiednie leki działające wyciszająco. Co ważne, leki należy przyjmować regularnie! Dotyczy to oczywiście rodzica, jak i dziecko. Zachęcam do skorzystania z możliwości psychoterapii, najlepiej w nurcie poznawczo-behawioralnym, dzięki której poznasz swoje zaburzenie, jego blaski i cienie, a przede wszystkim otrzymasz wskazówki do tego jak sobie z nim radzić w codziennym funkcjonowaniu - z ADHD można nauczyć się żyć :) W przypadku dziecka, ważne żeby wejść w kontakt ze szkołą, wiodącym nauczycielem, który powinien udzielić wsparcia i pomocy w zakresie funkcjonowania dziecka w szkole - jest to niezwykle ważne z uwagi na fakt ile czasu dziecko spędza w szkole/przedszkolu, a wsparcie osoby dorosłej świadomej trudności jest bardzo istotne. Dodatkowo zachęcałabym do większej aktywności ruchowej zapewnionej i dziecku i rodzicowi, zredukowanie do minimum czasu spędzanego przed ekranem wszelakiej elektroniki - jest to czynnik pobudzający, a nam chodzi o wyciszenie układu nerwowego. Wprowadzenie stałego rytmu dnia, robienie list, odhaczanie wykonanych czynności, stosowanie wszelkich form pomocy w postaci tzw przypominajek (np. w formie karteczek samoprzylepnych). Polecam również wyciszenie wieczorem, nie szalejemy, nie puszczamy bajek, nie włączamy elektroniki - nasz mózg musi „zwolnić” w tym czasie. 

Trzymam kciuki i życzę powodzenia :)

Sytuacja, w której matka sama wychowuje dziecko może być trudna, choćby ze względu na liczbę zadań jakie taka osoba musi wykonywać. Obraz kliniczny ADHD jest róży u różnych osób, dlatego zalecenia dotyczące tego jak lepiej radzić sobie z objawami ADHD muszą być dostosowane do konkretnej osoby. W niektórych przypadkach wskazana jest konsultacja psychiatryczna w kierunku ustalenia leczenia farmakologicznego objawów ADHD. Ponadto pomocne może okazać się dostosowanie środowiska do potrzeb osoby z ADHD (np. wykorzystać nowe technologie do wspomagania organizacji czy ograniczyć ilość bodźców powodujących przeciążenie). Warto rozważyć również udział w grupach psychoedukacyjnych dla rodziców dzieci z ADHD czy dorosłych osób z ADHD lub psychoterapię, która może pomóc z radzeniem sobie z objawami lub następstwami ADHD.

Dzień dobry,

to bardzo wymagająca sytuacja, więc już sam fakt, że szuka Pani informacji i wsparcia, jest czymś bardzo ważnym. Wychowywanie dziecka z ADHD, mając jednocześnie własne ADHD, oznacza podwójne wyzwania, ale też większe zrozumienie tego, co dziecko przeżywa.

Kluczowe są proste, stałe struktury: przewidywalny plan dnia, przypomnienia, zapisywanie rzeczy, dzielenie zadań na małe kroki. Pomocne bywa też leczenie i wsparcie specjalistyczne – konsultacja z psychiatrą (jeśli rozważane jest leczenie farmakologiczne) oraz psychologiem, który pomoże wypracować konkretne strategie organizacyjne i emocjonalne.

Bardzo ważne jest również, aby pamiętała Pani o sobie. Pomocy można szukać nie tylko dla dziecka, ale również dla siebie.  ADHD nie oznacza, że jest Pani „gorszym” rodzicem. Przy odpowiednim wsparciu można stworzyć stabilne i dobre środowisko zarówno dla dziecka, jak i dla siebie.

Pozdrawiam serdecznie,

Kinga Chojnacka - Tomkowiak

Dzień dobry, 

Samotne rodzicielstwo, gdy obie strony zmagają się z ADHD, to codzienne starcie dwóch układów nerwowych, które bardzo łatwo ulegają przebodźcowaniu i rozproszeniu. W tej sytuacji ważne  nie jest zmuszanie się do „silniejszej woli”, ale maksymalne uproszczenie życia i stworzenie zewnętrznych systemów wsparcia. Zamiast polegać na pamięci, warto wprowadzić wizualne plany dnia, piktogramy i stałe miejsca na najważniejsze przedmioty, co odciąży Pani głowę i da dziecku niezbędną strukturę.

Niezwykle ważne jest zarządzanie własnymi emocjami, ponieważ Pani napięcie natychmiast udziela się dziecku. W chwilach kryzysu priorytetem musi być Pani oddech i uspokojenie własnego układu nerwowego, zanim zareaguje Pani na zachowanie dziecka. Proszę również rozważyć rezygnację z nierealnych standardów i walki z poczuciem winy. W Pani przypadku priorytetem jest stabilność emocjonalna, a nie perfekcyjny porządek w domu. Zadbanie o własne leczenie czy terapię będzie ważną formą troski o dziecko, ponieważ wyregulowany rodzic to bezpieczniejszy świat dla malucha. Pani unikalna empatia i zrozumienie chaosu w głowie dziecka są Pani największym zasobem w tej relacji.

Wszystkiego dobrego! 
Natalia Przybylska 

Dzień dobry,

To bardzo wymagająca sytuacja - samotne rodzicielstwo samo w sobie bywa obciążające, a gdy zarówno Pani, jak i dziecko mierzycie się z ADHD, poziom codziennego wysiłku może być naprawdę duży. 

Warto pomyśleć o dwóch równoległych obszarach wsparcia: pomocy dla dziecka oraz wsparciu dla Pani - zarówno w kontekście ADHD, jak i samotnego rodzicielstwa.

Dobrym krokiem jest skorzystanie z bezpośredniego wsparcia specjalistów - rzetelnej diagnozy oraz dobrania odpowiednich form pomocy. W niektórych przypadkach pomocna bywa farmakoterapia (lekarz psychiatra), w innych kluczowe okazują się oddziaływania psychologiczne (psycholog, psychoterapeuta) i środowiskowe (organizacja czasu, planowanie posiłków itd). Specjalista może pomóc w ocenie, które ścieżki byłyby bardziej potrzebne w Państwa przypadku.

ADHD może objawiać się bardzo różnie u różnych osób, dlatego trudno o uniwersalne wskazówki. Wiele osób korzysta z grup psychoedukacyjnych lub treningowych, które uczą konkretnych strategii organizacji miejsca i czasu czy regulacji emocji w codziennym funkcjonowaniu. Takie rozwiązanie może być przydatne zarówno dla dzieci jak i dla dorosłego.

Przy nasilonych trudnościach warto też rozważyć psychoterapię -nie tylko pod kątem pracy z objawami ADHD, ale również w celu wzmocnienia zasobów, regulacji uczuć i zmniejszenia poczucia przeciążenia. W niektórych miastach działają również grupy wsparcia dla osób z ADHD.

Pozdrawiam serdecznie,

Katarzyna Głód