Wsparcie dla brata z zaburzeniami afektywnymi dwubiegunowymi po szpitalu

Dzień dobry 

  Widzę, że sytuacja jest wyczerpująca, szczególnie dla Pana i rodziców. Brat właśnie wyszedł ze szpitala po drugim epizodzie, a to kluczowy moment. Dobrze, że szuka Pan konkretnych rozwiązań. Najważniejsza jest kontynuacja leczenia i pilnowanie, aby brat brał leki przepisane przez lekarza z oddziału. To absolutna podstawa stabilizacji.

Odpowiadając na pytanie "co dalej?" Zdecydowanie terapia jest kolejnym niezbędnym krokiem. Standardem leczenia w chorobie afektywnej dwubiegunowej jest połączenie farmakoterapii z oddziaływaniami psychospołecznymi . Sam szpital daje stabilizację, ale to pomoc po wyjściu uczy żyć z chorobą na co dzień i zapobiega kolejnym nawrotom.

Na start Oddział Dzienny i programy "przejściowe"  gdyż oddział dzienny to idealne rozwiązanie w tej sytuacji. Pacjent wraca na noc do domu, ale codziennie uczestniczy w terapii grupowej, psychoedukacji i nauce codziennych rutynowych czynności. To bezpieczne środowisko, które pomaga wrócić do normalnego życia bez nagłego "wyrzucenia na głęboką wodę".
Aby to załatwić najlepiej zgłosić się do Poradni Zdrowia Psychicznego w rejonie zamieszkania brata. Lekarz tam przyjmujący może zakwalifikować go do oddziału dziennego. Niektóre placówki mają też specjalne programy "przejściowe" dla pacjentów wysokiego ryzyka .

Drugim krokiem jest psychoedukacja dla brata i rodziców, co stanowi  klucz do zrozumienia. To nie jest zwykła rozmowa, a intensywny, sprawdzony program, który uczy choroby. Badania pokazują, że taka edukacja może wydłużyć okresy stabilności nawet o 30% i zmniejszyć liczbę hospitalizacji .
Dla brata to psychoedukacja, która uczy rozpoznawania pierwszych sygnałów manii (np. mniejsza potrzeba snu) lub Rodzice potrzebują takiego samego wsparcia. Nie wiedzą, na co pozwalać, a czego zabraniać, ponieważ standardowe wychowawcze podejście tu nie działa. Psychoedukacja rodzinna wyjaśnia im, jak reagować na trudne zachowania, jak wspierać bez nadmiernej kontroli i jak dbać o własne granice.
Gdy brat już trochę się ustabilizuje (jest w tzw. fazie eutymii), warto rozważyć regularną psychoterapię. Najlepiej sprawdzają się dwa podejścia. Pierwsze to terapia poznawczo-behawioralna (CBT), która pomaga zmienić negatywne wzorce myślenia, które mogą napędzać epizody depresyjne .
Druga to terapia interpersonalna i rytmu społecznego (IPSRT). Ta jest szczególnie ważna dla młodego chłopaka. Koncentruje się na stabilizacji codziennych rytmów jak wstawanie, posiłki, sen o tej samej porze, co jest kluczowe w tej chorobie .

Proszę skontaktować się z poprzednim szpitalem. Niech Pan zadzwoni na oddział, z którego brat wyszedł. Powinien Pan zapytać o zalecenia dotyczące dalszego leczenia (karta wypisowa powinna to zawierać) oraz o możliwość skorzystania z oddziału dziennego w ich lub pobliskiej placówce.
Następnie wizyta w Poradni Zdrowia Psychicznego. To  jakby centrum dowodzenia. Tam należy zapisać brata na wizytę do psychiatry prowadzącego. Na tej wizycie trzeba poruszyć temat leków  i zadać pytanie czy dawka jest odpowiednia, uzyskać skierowanie na oddział dzienny , oraz skierowanie na terapię grupową (psychoedukację).
Można poszukać grupy wsparcia i psychoedukacji dla rodziców. To Pana zadanie jako wspierającego członka rodziny.
 Warto poszukać stron takich jak Fundacja "Razem" (która zajmuje się depresją i chorobą dwubiegunową) oraz Fundacja eFkropka . Często organizują one darmowe grupy wsparcia online i stacjonarnie dla rodzin .

Dzień dobry, 

W przypadku choroby afektywnej niezmiernie ważne jest przyjmowanie farmakoterapii zaleconej przez lekarza psychiatrę oraz rozpoczęcie psychoterapii - chociażby w nurcie poznawczo behawioralnym (CBT). 

Podczas psychoterapii pracuje się nad identyfikowaniem objawów zwiastujących epizody manii, depresji lub hipomanii, ponadto pacjent uczy się pracy nad rozpoznawaniem i zmianą nieadaptacyjnych myśli negatywnych oraz nieadaptacyjnych zachowań. 

Ważną częścią terapii jest aspekt psychoedukacyjny, gdzie pacjent nabywa wiedzy na temat wpływu snu, używek, stresu czy zmęczenia na nasilenie objawów ChAD i jak można sobie z tym radzić. 

Pozdrawiam! 

Czytając to, co napisałeś, pomyślałam, że jesteś w sytuacji, która wymaga dużego zaangażowania. Szukasz pomocy dla brata, myślisz o rodzicach i o tym, jak odnaleźć się w nowej rzeczywistości po diagnozie i pobycie w szpitalu. 

Po wypisie bardzo ważne jest pozostawanie pod opieką psychiatry. W tej sytuacji wskazana jest również psychoterapia. W zależności od tego, w jakim brat jest obecnie emocjonalnym stanie, także praca w ramach oddziału dziennego, który daje możliwość intensywniejszego wsparcia i stabilizacji funkcjonowania.

Mam też poczucie, że wsparcia potrzebuje nie tylko Twój brat. Choroba dotyka często całą rodzinę. Rodzicom może pomóc psychoedukacja, konsultacje rodzinne lub grupy wsparcia, gdzie mogą lepiej zrozumieć, z czym mierzy się Twój brat i jak wspierać go, jednocześnie dbając o siebie. Taką pomoc można znaleźć w poradniach zdrowia psychicznego, w ośrodkach środowiskowej opieki psychiatrycznej. Często pierwszym krokiem jest rozmowa z psychiatrą prowadzącym lub zgłoszenie się do lokalnej poradni, gdzie można uzyskać informacje o dostępnych formach wsparcia w danym regionie.

Zastanawiam się również, jak w tym wszystkim jest Tobie. W Twojej wiadomości jest dużo troski o bliskich, a niewiele miejsca dla Ciebie samego. A przecież bycie bratem osoby chorującej także bywa trudnym i obciążającym doświadczeniem. Nie musisz dźwigać tego sam.

Pozdrawiam serdecznie,

Urszula Sieńko

psycholog, psychoterapeuta

Dzień dobry. 

To wspaniale, że brat ma w Panu tak uważne i troskliwe oparcie, ponieważ diagnoza zaburzeń afektywnych dwubiegunowych u 19-latka to ogromne wyzwanie dla całej rodziny. Po opuszczeniu szpitala i stabilizacji lekowej idealnym kolejnym krokiem byłby oddział dzienny psychiatryczny, który zapewnia strukturę dnia i ułatwia powrót do codzienności, a w dalszej perspektywie indywidualna psychoterapia skupiona na psychoedukacji, czyli nauce rozpoznawania pierwszych zwiastunów manii lub depresji. Zagubienie rodziców jest w pełni zrozumiałe, jednak w tej chorobie kluczem nie jest system zakazów i nakazów, lecz mądre wspieranie samodzielności syna przy zachowaniu stałych granic, w czym oni sami również potrzebują wsparcia, by uniknąć wypalenia. Miejscem, gdzie cała rodzina może szukać kompleksowej i bezpłatnej pomocy, są lokalne Centra Zdrowia Psychicznego lub Poradnie Zdrowia Psychicznego, które oferują nie tylko opiekę lekarską i terapeutyczną dla brata, ale często także grupy wsparcia i warsztaty psychoedukacyjne dla bliskich. Z odpowiednio dobraną opieką i zrozumieniem mechanizmów tej choroby, Pana brat ma ogromną szansę na prowadzenie stabilnego, dobrego i satysfakcjonującego życia.

Z pozdrowieniami

Bożena Nagórska

Proszę Pana,

Uważam, że to jest ten moment po wypisie ze szpitala, kiedy formalnie „wszystko już działa” ale w domu dopiero zaczyna się prawdziwa codzienność z chorobą.Brzmi, jakby Pan próbował jednocześnie ogarnąć trzy rzeczy naraz: stabilność brata, zagubienie rodziców i brak jasnych zasad w domu.

W takich sytuacjach często najważniejsze nie jest „co jeszcze zrobić”, tylko kto trzyma ramę czyli jeden lekarz/poradnia prowadząca i jasny plan: leki + kontrola psychiatryczna + forma terapii (często oddział dzienny na start). Reszta ma wtedy mniejsze ryzyko chaosu i jeszcze jedno, które łatwo umyka: Pan też jest częścią tego systemu i też może się w tym wszystkim przeciążyć, nawet jeśli teraz głównie „działa i organizuje”. Proszę o sobie nie zapominać. 

Z pozdrowieniami,

Agnieszka Włoszycka

Dzień dobry,

ważne jest aby zadbać o siebie w tym trudnym czasie. Zarówno pan jak i rodzice. Myślę, że dobrze byłoby skorzystać zarówno ze wsparcia psychologicznego jak i psychoedukacji. Mam w swoim towarzystwie osobę z ChaD i często rozmawiamy o tym co pomaga w tej chorobie żeby dobrze żyć, ale też co przeszkadza, szkodzi. Np. jednym z takich działań i tej osoby była medytacja. Bardzo jej zaszkodziła w tamtym czasie, ale teraz metodą prób i błędów stworzyła swoje autorskie - indywidualne podejście do medytacji!

Powodzenia i lekkości dla Was!