Jak przestać się objadać i radzić sobie z pokusą niezdrowego jedzenia?

Objadanie się często nie jest problemem „braku kontroli”, tylko sposobem radzenia sobie z napięciem, emocjami lub przeciążeniem. W takich sytuacjach jedzenie pełni funkcję szybkiej regulacji stanu psychicznego, szczególnie gdy pojawia się zmęczenie, stres albo silna potrzeba ulgi.

Cykliczne próby restrykcyjnego odchudzania często nasilają ten mechanizm, im więcej ograniczeń, tym większe ryzyko utraty kontroli w pewnym momencie. Praca nad objadaniem zwykle wymaga spojrzenia szerzej niż tylko na jedzenie, na kontekst emocjonalny, nawyki i sytuacje wyzwalające. Dopiero wtedy możliwe jest stopniowe zmniejszanie epizodów utraty kontroli bez wchodzenia w kolejne restrykcyjne diety.

Witaj. Kompulsywne objadanie ma podłoże psychiczne. Warto przyjrzeć  się głębiej twojemu trybowi życia i innych aspektach w życiu prywatnym. Co zajadasz ? Stres, problemy, napięcie?

Dzień dobry.

Przede wszystkim nie zaczynałbym od kolejnej ostrej diety, bo z Pani opisu wynika, że właśnie taki schemat może nakręcać problem: mocne postanowienie, trzymanie się przez tydzień lub dwa, potem napięcie, głód, chęć na słodkie lub „zakazane” jedzenie, objadanie się, poczucie winy i kolejna próba odchudzania.

To nie musi oznaczać braku silnej woli. Często objadanie się jest sposobem regulowania emocji, stresu, napięcia, nudy, zmęczenia albo skutkiem zbyt dużych restrykcji. Im bardziej dzielimy jedzenie na „wolno” i „nie wolno”, tym większa może być później potrzeba rzucenia się na to, czego sobie zakazujemy.

Na początek warto spróbować kilku prostych kroków:

Jeść regularnie, bez głodzenia się. Na przykład 3 główne posiłki i 1–2 mniejsze. Długie przerwy i pomijanie posiłków często kończą się napadem jedzenia.

Nie zakazywać sobie całkowicie słodyczy. Lepiej zaplanować małą porcję świadomie niż wytrzymywać kilka dni, a potem zjeść dużo w poczuciu utraty kontroli.

Zatrzymać się przed jedzeniem i zapytać: „Czy jestem głodna fizycznie, czy raczej zestresowana, smutna, zmęczona, zła, samotna?”. Jeśli to emocje, samo jedzenie da ulgę tylko na chwilę.

Nie trzymać w domu dużych zapasów rzeczy, po które najczęściej sięga Pani w napadzie. To nie jest słabość, tylko zmniejszanie ryzyka.

Po epizodzie objadania nie karać się głodówką. Następny posiłek powinien być normalny. Głodzenie po napadzie zwykle tylko przygotowuje kolejny napad.

Prowadzić krótki dziennik: kiedy objadanie się pojawia, co było wcześniej, jakie emocje, jaka pora dnia, czy był głód, czy zmęczenie. Po kilku dniach często widać schemat.

Przy wadze 90 kg i wzroście 162 cm warto też skonsultować się z lekarzem rodzinnym, dietetykiem klinicznym lub psychodietetykiem, ale nie po „dietę cud”, tylko po plan, który da się utrzymać dłużej niż dwa tygodnie. Dobrze byłoby też sprawdzić podstawowe badania, sen, hormony, nastrój i poziom stresu.

Jeśli objadanie się ma charakter utraty kontroli, pojawia się wstyd, jedzenie w ukryciu, poczucie „nie mogę przestać”, warto poszukać psychoterapeuty lub psychodietetyka pracującego z napadowym objadaniem. To jest problem, z którym można pracować, ale zwykle nie rozwiązuje się go samym „weź się w garść”.

Na dziś najważniejsze: proszę nie zaczynać od wojny ze sobą. Celem nie jest idealna dieta od jutra, tylko przerwanie błędnego koła restrykcji, napięcia, objadania się i poczucia winy. Mały, stały plan będzie skuteczniejszy niż kolejny bardzo ambitny zryw.

Łukasz Dyłka

Dzień dobry,

mam poczucie, że bardzo ważne jest tutaj nie tylko samo pytanie „jak przestać się objadać”, ale też: co właściwie dzieje się chwilę przed tym momentem.

Bo często objadanie nie jest tylko „brakiem silnej woli”, ale próbą poradzenia sobie z czymś trudnym. Z napięciem, samotnością, stresem, lękiem, pustką albo zmęczeniem. I wtedy jedzenie zaczyna dawać chwilową ulgę, ukojenie albo odcięcie od emocji.

Może warto zacząć się sobie przyglądać właśnie w tych momentach:
- kiedy najczęściej pojawia się potrzeba słodkiego?
- co dzieje się wtedy w Pani życiu albo emocjach?
- jak się Pani czuje chwilę przed jedzeniem, a jak chwilę po?

W psychologii procesu powiedzielibyśmy, że objadanie jest procesem wtórnym – czyli czymś, co z jednej strony wydaje się problemem i czymś „niechcianym”, ale jednocześnie niesie jakąś ważną funkcję dla psychiki. Próbuje coś regulować, chronić albo dawać coś, czego bardzo brakuje.

I dopóki nie odkryjemy, co właściwie stoi za tym procesem, bardzo trudno jest go po prostu „wyłączyć”. Bo wtedy odbieramy sobie coś, co w jakiś sposób pomaga przetrwać albo radzić sobie z emocjami.

pozdrawiam,
Martyna Kaleta

Dzień dobry,
Objadanie często nie wynika z „braku silnej woli”, tylko z mechanizmu regulowania emocji jedzeniem. Wiele osób objada się nie dlatego, że są głodne fizycznie, tylko dlatego, że jedzenie daje chwilową ulgę albo pocieszenie. Dlatego restrykcyjne odchudzanie przez 1–2 tygodnie często kończy się powrotem do objadania, bo psychika jest już przeciążona. Może zamiast kolejnej diety warto byłoby przyjrzeć się kiedy najczęściej pojawia się potrzeba objadania i jakie emocje jej towarzyszą? Im bardziej człowiek sobie zakazuje („nie mogę słodyczy”), tym częściej kończy się to napadem jedzenia i poczuciem winy. Dlatego pomocne byłoby nauczenie się regulowania emocji inaczej niż jedzeniem. Przy tak dużym cierpieniu wokół jedzenia i masie ciała warto rozważyć wsparcie psychodietetyka albo psychologa, bo objadanie często ma podłoże emocjonalne, a nie tylko żywieniowe. 
Wszystkiego dobrego,
Joanna Cichosz

Dzień dobry,

sama potrzeba zjedzenia słodkiego może mieć różne przyczyny, warto rozpatrzeć te natury emocjonalnej. Dobrym pomysłem może być konsultacja z psychodietetykiem, ponieważ samodzielnie dobrana dieta może potencjalnie stwarzać ryzyko jej niedotrzymania (zbyt szybkie ograniczenie ilości kalorii, brak lubianych potraw w wyznaczonej diecie).

Pozdrawiam

Ewelina Ewa Janowicz

Psycholog

Dzień dobry,

Czasem problemem nie jest „za duży apetyt”, tylko życie w ciągłym zakazie. Organizm i psychika po pewnym czasie buntują się przeciw kontroli.Sądzę, że warto na chwilę przestać walczyć ze sobą i zamiast pytać „jak schudnąć”, zacząć obserwować: w jakich momentach najbardziej chcę jeść? Samotność, napięcie, nuda, zmęczenie, nagroda po trudnym dniu? Proszę też pamiętać:2 tygodnie to nie porażka, tylko informacja, że metoda była zbyt surowa dla Pani psychiki, nie że „brakuje silnej woli”.

Z pozdrowieniami,

Agnieszka Włoszycka

Opisane powyżej zachowania najczęściej są związane z napięciem i emocjami. Jedzenie jest formą opieki, która pomaga nam obniżyć stres i "zapewnić" poczucie bezpieczeństwa. To szybka przyjemność, która jest łatwo dostępna. Jednak w perspektywie długoterminowej może przerodzić się w to w zaburzenia odżywiania.

Ważne jest to, że to jest OBJAW, który alarmuje o trudnościach. W pierwszej kolejności należy zlokalizować powód napięcia i stresu. Pomocna może być psychoterapia indywidualna, aby nauczyć się innych sposobów regulowania emocji i stopniowo odzyskać kontrolę nad jedzeniem. Ważne jest by przyjąć, że chęć sięgnięcia po słodki lub niezdrowe jedzenie jest sygnałem, że dzieje się coś trudnego i dać sobie chwilę (choćby minutę) i zastanowić: co się dzieje, co chcę zajeść? To pozwoli na zwrócenie uwagi na emocje, co przybliża do znalezienia nowego sposobu rozładowania.

Dobrego dnia,

Poradnia Viro

Dzień dobry. 

Objadanie się bywa bardzo skutecznym, choć destrukcyjnym sposobem układu nerwowego na szybkie rozładowanie stresu, zmęczenia czy trudnych emocji, co z czasem zamienia się w automatyczny nawyk. Przy wadze 90 kg i wzroście 162 cm kluczem do sukcesu nie jest kolejna, restrykcyjna dieta, ale stopniowa zmiana nawyków, dbanie o regularne, pełnowartościowe posiłki, które dają długie uczucie sytości, oraz całkowite odejście od myślenia w kategoriach „wszystko albo nic”. Najskuteczniejszym i najbezpieczniejszym krokiem, który pozwoli trwale zatrzymać ten proces i odzyskać kontrolę, jest konsultacja z psychodietetykiem lub terapeutą poznawczo-behawioralnym, który pomoże zrozumieć emocjonalne przyczyny objadania się i wypracować zdrowe relacje z jedzeniem bez poczucia ciągłych wyrzeczeń.

Pozdrawiam

Bożena Nagórska

Dzień dobry, 

Dziękuję za wiadomość. 

Warto dać sobie szansę i skonsultować się z psychologiem, psychodietetykiem ponieważ często trudności wynikają z emocji.

Pozdrawiam, 

Składanowska Daria 

Psycholog, Doradca zawodowy

Zalecam wizytę u certyfikowanego psychidoetetyka a wcześniej zrobić dokładne badania. Prawdopodobnie zajadasz emocje które wynikają z silnego stresu. Proszę tego nie bagatelizować. Nie wiem ile ma Pan lat, ale sprawa może się wymknąc spod kontroli. 

Objadanie się często ma podłoże psychologiczne. Nadmierne napięcie i stres, ale też nawyki oraz przekonania o sobie i świecie wpływają na to, co, jak, kiedy i ile jemy. Samo jedzenie (zarówno substancje zawarte w pożywieniu, jak i flora bakteryjna) ma ogromny wpływ na nasze samopoczucie. Problemy związane z jedzeniem zazwyczaj nie dotyczą stricte tylko samych posiłków i ich ilości. Trzeba na nie spojrzeć holistycznie: na styl życia, przebyte choroby oraz doświadczenia życiowe. Warto wprowadzać zmiany małymi krokami, co zaowocuje nowymi, bardziej służącymi przyzwyczajeniami.

W tym procesie pomocne będzie wsparcie psychodietetyka, psychologa lub psychoterapeuty. Specjalista wraz z Panią będzie w stanie ułożyć plan na dłuższy okres i dopasować go do Pani możliwości oraz preferencji tak, aby miał szansę być skutecznie wdrożony w życie.

Wszystkiego dobrego,

Anna Czujowska 

Dzień dobry

Przyglądanie się tej sytuacji z akceptacją i ciekawością może sprzyjać lepszemu rozumieniu własnych doświadczeń, a zwiększanie świadomości swoich potrzeb, emocji i reakcji może pomóc lepiej zrozumieć ten proces.

Pozdrawiam serdecznie,

Barbara Wróbel, psychoterapeutka Gestalt w trakcie szkolenia