Witam!
To, czy przedstawić 2-latkom biologicznego ojca jako „tatę” czy też „wujka”/”przyjaciela” zależy od tego, jakie są jego intencje i czy planuje on regularne spotkania z dziećmi. Odpowiedz sobie na podstawowe pytanie: czy biologiczny ojciec jest gotów zaangażować się w życie dzieci na stałe i w pełni? Bo jeśli ma to być jednorazowe spotkanie mające na celu zaspokojenie własnych potrzeb ojca biologicznego (ciekawość, wyrzuty sumienia itd.), to może nie jest to odpowiedni moment na wprowadzanie w życie dziewczynek „nowego taty”?
Nagła informacja o „drugim tacie”, czy też „prawdziwym tacie” będzie dla dzieci w tym wieku dezorientująca i stresująca, szczególnie jeśli do tej pory uważały Twojego obecnego partnera za swojego tatę. Ze swojego doświadczenia wiem, że dzieci w wieku 6-lat są już w stanie zrozumieć, że mają np. dwie mamy – mamę biologiczną, która nosiła w brzuszku i urodziła, ale miała zbyt wiele problemów, by wychować oraz mamę zastępczą, która wychowuje i opiekuje się. Co więcej do jednej i drugiej są w stanie mówić „mama”. 2-latki nie zrozumieją jednak jeszcze złożoności sytuacji i skomplikowanych wyjaśnień dotyczących biologicznych więzi. Będą potrzebowały sporo czasu (i sporo spotkań), aby przyswoić nowe informacje i oswoić się z nową osobą w ich życiu. Więc dlatego tak istotne jest pytanie, czy ojciec biologiczny chce na stałe zagościć w ich życiu, czy jednak niekoniecznie.
Na pewno warto przed takim spotkaniem przygotować ojca biologicznego tak, aby rozumiał, że dla dziewczynek jest on na razie obcą osobą i aby nie wymagał od razu nazywania go „tatą”. Wyjaśnij mu, jak wygląda codzienne życie dziewczynek, jakie są ich zainteresowania (ulubione bajki, zabawki, zabawy) i potrzeby, aby mógł lepiej zrozumieć, jak się z nimi kontaktować. Dzieci mogą nie zrozumieć od razu jego roli, dlatego ważne jest aby ojciec był cierpliwy.
Jeśli zdecydujesz się powiedzieć dziewczynkom, że to ich tata, możesz pokazać im wcześniej jego zdjęcie i wykorzystać prostą metaforę: „To tata biologiczny, który was nosił w serduszku zanim się urodziłyście. Chciałby was poznać i spędzić z wami trochę czasu. Nadal macie tatusia, który z wami mieszka i bardzo was kocha, on zawsze będzie z wami. Po prostu teraz będziecie miały dwóch tatusiów, którzy was bardzo kochają. To tak jakby tata biologiczny zasadził Was jak ogrodnik sadzi drzewka w ogrodzie, a tata, który z nami mieszka, to ogrodnik, który dba o te drzewka każdego dnia”. Obserwuj reakcje dzieci i dostosowuj informacje do ich pytań. Nie zmuszaj ich do nazywania ojca biologicznego „tatą” na pierwszym spotkaniu.
Po pierwszym spotkaniu z biologicznym ojcem dziewczynki mogą przeżywać różnorodne emocje. Mogą pojawić się takie reakcje, jak rozdrażnienie (mogą być bardziej niespokojne, łatwo się denerwować i płakać z błahych powodów), trudności z zasypianiem, czy problemy z agresją (np. bicie, gryzienie, rzucanie zabawkami). Mogą być też bardziej przylepne, domagać się więcej uwagi i bliskości (np. częściej przychodzić na kolana, potrzebować więcej przytulania). To naturalne, ponieważ w tym okresie dzieci nie mają rozwiniętych umiejętności wyrażania swoich uczuć, a będą miały do czynienia z nową sytuacją wprowadzającą zamęt w ich codzienną rutynę. Ważne, aby starać się zachować spokój i cierpliwość – dzieci potrzebują czasu, aby przetworzyć nowe doświadczenia i emocje! Staraj się utrzymać codzienną rutynę, pozwól dzieciom wyrażać swoje emocje – jeśli płaczą lub są zdenerwowane, staraj się być dla nich wsparciem, przytulając je i zapewniając, że jesteś obok. Nawet jeśli w tym wieku nie rozumieją wszystkiego, mówienie do nich spokojnym głosem i wyjaśnianie, co się dzieje, może pomóc im poczuć się bezpieczniej.
Ze względu na wiek dzieci i dotychczasowy brak kontaktu z ojcem biologicznym, Wasza sytuacja jest obecnie skomplikowana i emocjonalnie trudna, dlatego zawsze warto skonsultować się z psychologiem dziecięcym, który pomoże Wam przejść przez ten proces w sposób najbardziej korzystny dla dziewczynek. Można też skorzystać z rysunkowych książeczek, jak np. „To wszystko rodzina!” Alexandry Maxeiner i Anke Kuhl, która pokazuje różnorodność rodzin, w tym rodziny patchworkowe. Nie zapominaj również o uczuciach swojego partnera, który do tej pory pełnił rolę ojca dla Twoich dzieci. Rozmawiaj z nim i zapewniaj go, że jego rola w życiu dzieci jest nadal bardzo ważna, mimo pojawienia się ojca biologicznego.
Trzymajcie się ciepło i życzę powodzenia w tej trudnej, ale ważnej dla Waszej rodziny sprawie!
psycholog Anna Gwoździewicz