Jeszcze niedawno wystarczyła jedna wiadomość i w piątek siedzieliście razem w knajpie do drugiej w nocy. Teraz przyjaciółka odpisuje po trzech dniach, spotkania odbywają się na placu zabaw, a każda rozmowa przerywana jest co dwie minuty. Na grupie znajomych krążą zdjęcia z urodzin dzieci, na które Cię nie zaproszono, bo „pewnie by cię nudziło”.
Możesz czuć smutek, złość, zazdrość albo po prostu dezorientację, jak teraz rozmawiać z ludźmi, których znasz od lat. Ten tekst dotyczy obu stron problemu: skąd bierze się poczucie bycia na uboczu i co zrobić, żeby przyjaźń przetrwała ten etap.
Dlaczego ta zmiana tak mocno uwiera
Ich życie się przestawia
- Pierwsze miesiące i lata z dzieckiem to brak snu, plan dnia podporządkowany drzemkom i bardzo mało czasu na cokolwiek innego. Rzadsze wiadomości to często efekt zmęczenia, a nie spadku sympatii.
- Młodzi rodzice naturalnie zbliżają się do innych rodziców, bo dzielą z nimi codzienne problemy: żłobek, kolki, szczepienia. To nie musi oznaczać, że dawni przyjaciele przestali się liczyć.
Twoje uczucia też mają znaczenie
- Utrata dawnej formy przyjaźni jest rodzajem straty. Można tęsknić za wspólnymi wyjazdami i spontanicznymi wieczorami, nawet jeśli cieszysz się szczęściem przyjaciół.
- Jeśli sam_a chcesz mieć dzieci, a to się nie udaje albo nie masz partnera, każde zdjęcie z porodówki może dotykać bolesnego miejsca. Jeśli dzieci nie planujesz, możesz czuć, że Twoje życie jest traktowane jak mniej poważne.
Niewypowiedziane założenia
- Rodzice często zakładają, że osoba bez dzieci nie chce słuchać o pieluchach ani przychodzić na urodziny, więc przestają zapraszać. Ty z kolei zakładasz, że nie chcą Cię widzieć.
- Obie strony boją się być ciężarem albo narzucać, więc czekają na ruch drugiej. Dystans rośnie bez żadnej kłótni.
Nie wiesz, jak wybrać psychologa?
Kiedy poczucie wykluczenia jest najsilniejsze
- Na wszystkich zdjęciach z grilla są już tylko pary z wózkami.
- Mówię o problemie w pracy, a ona odpowiada, że nie wiem, co to prawdziwe zmęczenie.
- Nie wiem, czy mogę wpaść bez zapowiedzi, czy to już przeszkadza.
- Cieszę się ich szczęściem, a jednocześnie czuję się coraz bardziej sama.
W rozmowach
- Każde spotkanie kręci się wokół dzieci, a kiedy zaczynasz opowiadać o sobie, rozmowa szybko wraca do tematu snu niemowlaka.
- Twoje problemy, takie jak rozstanie czy trudny szef, słyszą komentarz, że „przynajmniej masz czas dla siebie”.
W planach
- Znajomi umawiają się na sobotni wyjazd z dziećmi do agroturystyki, a Ty dowiadujesz się o tym z relacji na Instagramie.
- Wspólny wieczór odwołuje się w ostatniej chwili, bo dziecko ma gorączkę, i to już czwarty raz z rzędu.
W Tobie
- Zaczynasz rzadziej pisać, bo nie chcesz się narzucać, a potem masz żal, że nikt nie pisze do Ciebie.
- Unikasz spotkań z kilkoma parami naraz, bo wracasz z nich z poczuciem, że nie pasujesz do żadnej rozmowy.
Jak zadbać o przyjaźń, kiedy żyjecie inaczej
- 1
Powiedz, że Ci zależy
Zamiast czekać, napisz wprost: „Brakuje mi ciebie. Wiem, że masz teraz urwanie głowy, ale chcę dalej być w twoim życiu. Jak mogę to robić, żeby ci nie przeszkadzać?”. Takie zdanie często zdejmuje z przyjaciół poczucie winy i otwiera rozmowę o tym, co jest dziś możliwe.
- 2
Dopasuj formę spotkań
Zamiast nocnego wyjścia zaproponuj spacer z wózkiem, kawę u nich w domu w porze drzemki albo krótką rozmowę telefoniczną w drodze do pracy. Możesz przynieść obiad i po prostu posiedzieć. Mniej idealne spotkania wciąż budują bliskość, a przyjaciele docenią, że wychodzisz im naprzeciw.
- 3
Proś też o czas tylko dla was
Elastyczność nie oznacza rezygnacji z siebie. Raz na jakiś czas możesz poprosić: „Czy dałabyś radę wyjść ze mną na dwie godziny bez małego? Chcę z tobą pogadać o czymś ważnym”. Wiele osób, które zostały rodzicami, samo tęskni za takim wieczorem, tylko nie ma odwagi go zorganizować.
- 4
Interesuj się ich dzieckiem, jeśli chcesz
Nie musisz udawać zachwytu nad każdym zdjęciem, ale zapytanie, jak minęła adaptacja w żłobku, albo zapamiętanie imienia dziecka bardzo zbliża. Dla wielu rodziców to dowód, że akceptujesz ich nowe życie, a nie tylko tęsknisz za dawną wersją przyjaciela.
- 5
Mów o swoim życiu bez przepraszania
Twoje sprawy nie są mniej ważne dlatego, że nie dotyczą dzieci. Jeśli czujesz, że Twoje problemy są bagatelizowane, możesz delikatnie to nazwać: „Wiem, że u ciebie dużo się dzieje, ale dla mnie to rozstanie jest naprawdę trudne. Potrzebuję, żebyś mnie posłuchała”.
- 6
Zadbaj o inne relacje
W okresie, gdy przyjaciele są zajęci, dobrze mieć też inne źródła bliskości: znajomych o podobnym rytmie życia, zajęcia grupowe, wolontariat. To nie zdrada starej przyjaźni, tylko sposób, żeby nie oczekiwać od niej więcej, niż teraz może dać, i nie zostawać w samotności.
- 7
Porozmawiaj z psychologiem, gdy to bardzo boli
Jeśli temat dzieci przyjaciół łączy się z Twoim niespełnionym pragnieniem rodzicielstwa, niepłodnością albo poczuciem samotności, które trudno unieść, rozmowa z psychologiem lub psychoterapeutą może pomóc. To miejsce, w którym możesz mówić o zazdrości i żalu bez obawy, że kogoś zranisz.
Możesz zacząć na przykład tak
Przyjaźń na nowym etapie
Przyjaźnie, które trwają latami, przechodzą przez wiele zmian: przeprowadzki, związki, rozstania, choroby. Pojawienie się dzieci u jednej strony jest jedną z najbardziej odczuwalnych, ale nie musi być ostatnią.
Najczęściej relacje słabną nie przez brak uczucia, tylko przez niewypowiedziane założenia i ciszę. Jedna szczera rozmowa i trochę elastyczności z obu stron potrafią zmienić bardzo dużo. Czasem po kilku latach, gdy dzieci podrosną, przyjaźń wraca do dawnego rytmu.
Jeśli mimo starań czujesz się coraz bardziej samotny_a albo ten temat porusza w Tobie coś bardzo bolesnego, możesz porozmawiać z psychologiem. Nazwanie straty i potrzeb pomaga podejmować decyzje o relacjach spokojniej.
Najczęstsze pytania
Czy to normalne, że czuję zazdrość, kiedy przyjaciółka zostaje mamą?
Zazdrość w takiej sytuacji pojawia się u wielu osób i nie świadczy o tym, że źle życzysz przyjaciółce. Może dotyczyć samego dziecka, jeśli o nim marzysz, ale też stabilizacji, partnera czy uwagi otoczenia, jaką dostaje. Czasem to po prostu lęk przed utratą bliskości. Uczucie samo w sobie nie jest problemem. Ważne, co z nim robisz: czy pozwalasz mu oddalić Cię od relacji, czy traktujesz je jako informację o własnych potrzebach.
Jak powiedzieć przyjaciołom z dziećmi, że czuję się pomijany_a?
Najlepiej spokojnie i w cztery oczy, nie na grupowym czacie. Mów o swoich uczuciach zamiast wyliczać, co oni robią źle: „Ostatnio czuję się trochę na uboczu i bardzo mi zależy na naszej przyjaźni. Chciałbym wiedzieć, jak możemy się częściej widywać”. Bądź gotowy_a na to, że usłyszysz o ich zmęczeniu albo o tym, że zakładali, że nie chcesz przychodzić na dziecięce urodziny.
Co zrobić, gdy przyjaciele rozmawiają wyłącznie o dzieciach?
Na początku rodzicielstwa dziecko jest centrum świata i to zrozumiałe, że zajmuje dużą część rozmów. Możesz okazać zainteresowanie, a potem łagodnie skierować rozmowę gdzie indziej: „A co u ciebie poza mamowaniem? Czytasz coś? Myślisz o powrocie do pracy?”. Wielu rodziców ucieszy się z takiego pytania, bo dawno nikt nie interesował się nimi jako osobami, a nie tylko jako rodzicami.
Czy przyjaźń osoby z dziećmi i bez dzieci w ogóle ma szansę przetrwać?
Tak, choć zwykle wymaga przejścia przez okres rzadszego kontaktu i zmiany przyzwyczajeń. Takie przyjaźnie często przetrwają, gdy obie strony mówią otwarcie o swoich potrzebach, nie oceniają nawzajem swoich wyborów życiowych i są elastyczne w sposobie spotykania się. Różnice w stylu życia mogą nawet wzbogacać relację, bo każda strona wnosi inną perspektywę. Pomaga też cierpliwość, bo najtrudniejszy bywa pierwszy rok lub dwa.
