
Kasia i Tomek są małżeństwem od 3 lat. Poznali się na studiach i od początku dobrze się dogadywali. Żartują, że potrafią czytać sobie w myślach, jednak od pewnego czasu ich życie seksualne nie wygląda tak, jak by chcieli. Kasia uważa, że wszystko dzieje się zbyt szybko, przez co nie może się zrelaksować. Tomek twierdzi, że jego żona przestała się angażować i wychodzić z inicjatywą. Dlaczego nie próbowali o tym porozmawiać?
W powyższej sytuacji winowajcą braku komunikacji może być wstyd. Badania pokazują, że nawet będąc w stałym związku/małżeństwie, nie bardzo wiemy, jak komunikować nasze potrzeby seksualne. Według badania prof. Zbigniewa Izdebskiego na temat seksualności Polek i Polaków 51% pozytywnie ocenia swoje życie seksualne. Oznacza to, że aż 49% nie ma dobrego zdania o tej sferze życia. Wśród powodów takiego stanu rzeczy jest nie tylko stres i przemęczenie, ale też wspomniany już wstyd. Dlaczego tak się dzieje?
Kultura od najmłodszych lat wpaja nam wstyd w intymnych kwestiach. Wstydzimy się okresu, naszego ciała, chorób przenoszonych drogą płciową, płci, orientacji czy tego, że w ogóle uprawiamy seks, choć jest zupełnie naturalny. Co więc robimy, aby uniknąć rozmowy o seksie czy naszych preferencjach seksualnych? Zakładamy na przykład, że partner_ka będzie czytać nam w myślach.
Wróćmy do Kasi i Tomka. W chwili, gdy się poznawali, ich preferencje seksualne mogły być zupełnie inne, niż teraz, gdy są po trzech latach małżeństwa. To, co działało na początku, obecnie może być mniej skuteczne i w ich przypadku dokładnie tak jest. Kasia i Tomek nie wiedzą o swoich wzajemnych potrzebach, ponieważ zakładają, że druga strona „magicznie się domyśli”. Co może powodować takie założenie? Chociażby niezadowolenie, że partner nie odpowiada na nasze potrzeby.
Można by powiedzieć: „przecież to tylko rozmowa”. Skąd więc bierze się wstyd, gdy mowa o potrzebach seksualnych?
Dla każdego z nas źródło wstydu w rozmowach o seksualności będzie inne, jednak istnieje kilka obszarów, które występują dość często.
Jedynym z nich jest brak edukacji seksualnej. W młodości szkoły często pomijają ten temat, lub oferują tylko podstawowe informacje. Młodzi ludzie szukają więc wiedzy w internecie. Jest to źródło zarówno wartościowych, jak i wątpliwej jakości informacji. Przy odrobinie szczęścia nastolatek może natrafić na pomocne profile czy blogi, które przekażą mu zweryfikowane treści. Gorzej, gdy zetknie się z materiałami wprowadzającymi w błąd. Wówczas jego spojrzenie na tematy dotyczące seksualności może zostać zakrzywione, a niewiedza lub wiara w błędne informacje mogą prowadzić do wstydu.
Kolejna kwestia to społeczne tabu zbudowane wokół seksualności. Kulturowe i religijne normy mogą sprawiać, że rozmowa o seksie jest postrzegana jako niestosowna lub wstydliwa. Seksualność może nosić łatkę „prywatnego tematu”, o którym nie powinniśmy z nikim rozmawiać. Takie podejście może prowadzić do lęku przed wyrażaniem swoich potrzeb i pragnień w sferze seksualnej.
Nie bez znaczenia jest wpływ wychowania i rodziny. Nasze doświadczenia we wczesnych okresach życia odgrywają kluczową rolę w kształtowaniu się naszych przekonań o seksualności. Jeśli rodzice lub opiekunowie unikali rozmowy na ten temat lub traktowali ją jako tabu, my również możemy podchodzić do niej w ten sposób. Równie ważny jest sposób, w jaki rozmawiamy o seksie. Jeśli używamy pejoratywnego lub infantylnego języka albo nie potrafimy wyrazić swoich myśli i uczuć w sposób otwarty i bezpieczny, może to prowadzić do wstydu i trudności w komunikacji z partnerem.
Prawdziwą wisienką na torcie są media społecznościowe. Często prezentują one niewłaściwe lub wyidealizowane obrazy seksualności, co może prowadzić do porównywania się z nierealistycznymi standardami.
Wierzymy także w wiele kłamstw, które dodatkowo wzmagają wstyd względem rozmów o seksie (szczególnie gdy mamy inaczej):
seks heteroseksualny to „jedyny prawidłowy sposób” uprawiania seksu,
monogamia to jedyny sposób na związek seksualny,
seks = stosunek waginalny z penetracją,
mężczyźni powinni być seksualni cały czas, kobietom tego nie wolno,
kobiety powinny „zachować” swoją seksualność dla partnera w zaangażowanym związku,
są tylko dwie płcie, nie ma ich spektrum
ludzie po 50. czy osoby niepełnosprawne nie uprawiają seksu
żony powinny być zawsze gotowe, aby sypiać ze swoimi mężami (nawet, jeśli nie mają na to ochoty)
masturbacja jest zła
fantazje seksualne są złe, nienormalne i „brudne”.
W obliczu wszystkich wymienionych wyżej powodów, poczucie wstydu przed rozmową o seksie może być ogromne. Jak więc możemy je zmniejszyć?
Przezwyciężenie wstydu związanego z rozmową o seksie wymaga pracy i otwartości na zmiany, jednak efekt przysłuży się nie tylko Tobie, ale też Twojemu_jej partnerowi_ce.
Oto kilka kroków, które mogą okazać się pomocne:
Edukacja: zdobądź wiedzę na temat seksualności i zdrowego życia seksualnego. Im lepiej zrozumiesz ten temat, tym pewniej będziesz mógł_ogła rozmawiać o seksie. Edukacja może dotyczyć także eksploracji swojego ciała czy poznania tego, co sprawia Ci przyjemność.
Akceptacja: zaakceptuj swoje ciało, potrzeby i pragnienia. Pamiętaj, że są normalną częścią seksualności i Twoja druga połówka także je posiada.
Rozmowa: podziel się swoimi obawami z partnerem_ką. Może się okazać, że on_a również się stresuje. Dodatkowo otwarta i szczera komunikacja może wzmocnić wasz związek.
Terapia: wizyta u seksuologa lub psychoterapeuty może pomóc w przezwyciężeniu wstydu i rozwiązaniu problemów z seksualnością.
Gdy już poradzimy sobie z hamującym nas wstydem, czas przejść do właściwego etapu - rozmowy z partnerem_ką. Jak to właściwie zrobić?
Nie zaczynajmy od słów: „powinniśmy porozmawiać o seksie”, „mam problem”, „coś ze mną nie tak”. Takie hasła na pewno nie uruchamiają pozytywnych skojarzeń, a wręcz przeciwnie, zapalają lampkę alarmową po drugiej stronie. Również dobrym pomysłem nie jest rozmowa tuż po seksie czy gdy jesteśmy źli, sfrustrowani lub smutni.
Jak zrobić to dobrze?
Znajdźcie odpowiedni czas i neutralne miejsce, gdzie oboje będziecie czuć się w porządku. Vanessa Marin, autorka książki „Sex Talks: The Five Conversations That Will Transform Your Love Life”, podaje w tej sprawie ważną radę: „Wyobraź sobie, że przed Tobą stoi Twój przyjaciel, zamiast Twojego partnera. Zazwyczaj słuchamy naszych przyjaciół uważniej i jesteśmy wobec nich mniej wymagający. Spróbuj tego w rozmowie i zobacz, jak będzie się zmieniać Wasza konwersacja. Zwróć uwagę na pierwszy moment rozmowy, na to, czy jesteś w niej otwarty i życzliwy”.
Pamiętajcie, że jesteście zespołem - pracujecie wspólnie nad tym, co może stanąć na drodze do udanego seksu. Każdy z was jest inny, ma inną historię, inne doświadczenia z poprzednich relacji. Warto pamiętać o tym, że druga strona dąży do porozumienia tak samo, jak Ty.
Język ma znaczenie - wykreśl ze słownika wyrażenia „Ty nigdy”, „Ty zawsze”. Zamiast mówić „Nigdy nie spędzasz ze mną czasu”, spróbuj powiedzieć: „Czuję się samotna”, „Chciałabym być bliżej ciebie”.
Słuchanie jest złotem - Twoje potrzeby są bardzo ważne, a potrzeby Twojej połówki, powinny być tak samo istotne. Poświęć całą swoją uwagę, inicjując dialog. Utrzymuj kontakt wzrokowy, pochyl się ku drugiej osobie. Używaj sformułowań takich jak: „Czyli rozumiem, że…”, „Słyszę, że…”. Takie podejście, oprócz bycia zachętą do komunikacji, pozwala także uniknąć nieporozumień.
Starajcie się kontrolować swoje emocje - to powinna być spokojna rozmowa, bez krzyku, oskarżeń, obwiniania się.
Szczerość to klucz do sukcesu - jesteście tu, aby zadbać o siebie nawzajem, nie ma więc sensu kłamać. Mówcie w sposób otwarty, np. „Chcę porozmawiać, bo czuję, że jest przestrzeń, nad którą warto popracować, a robię to dlatego, że Cię kocham i chcę, by było między nami lepiej”.
Każdy z nas ma swoje potrzeby seksualne, które mogą zmieniać się w ciągu życia. Staraj się być empatyczny i wyrozumiały. Spróbuj zrozumieć to, z czym mierzy się Twoja druga połowa. Gdy rozmowa schodzi na niewłaściwe tory, przypomnij sobie, że oboje staracie się tak, jak potraficie. Początkowo takie rozmowy mogą być trudne, jednak każda kolejna będzie coraz łatwiejsza i przybliży was do takiego życia seksualnego, jakiego oboje chcecie.
Prof. Zbigniew Izdebski , Zdrowie, relacje w związkach i życie seksualne Polaków, 29 października 2020r., uw.edu.pl.
Taneasha White, “How to Leave Shame Out of Your Sex Life”, psychcentral.com, 27 sierpnia 2021r.
“Nic na siłę, ale bez wstydu! 6 zasad rozmawiania z partnerem o seksie”, dziennik.pl, 30 września 2015r.
„Sex Talks: The Five Conversations That Will Transform Your Love Life” Vanessy Marin, 2023
Dr Kelly Casperson, Zadbaj o swoje życie seksualne, 2024




Komentarze (0)